Мегауретернинг учта варианти
- Обструктив - сийдик йўлларининг пастки қисмида нормал перисталтикадан маҳрум бўлган тор сегмент мавжуд; сийдик қийинчилик билан ўтади ва унинг устида сийдик чиқариш канали кенгаяди
- Қайта оқим - сийдик йўлларининг оғзи қобилияциз, сийдик пуфагидан сийдик орқага ташланади ва сийдик йўлларини чўзади.
- Қайта оқимсиз обструктив бўлмаган - кенгайиш мавжуд, аммо ҳеч қандай тўсиқ ёки рефлюкс йўқ; энг кенг тарқалган ва энг мақбул вариант, одатда ёши билан камаяди
- Аралаш шакллар - обструкция ва рефлюкснинг комбинацияси
- Иккиламчи мегауретер сийдик пуфагидаги юқори босимнинг натижасидир: нейроген сийдик пуфаги, орқа сийдик йўл клапанлари, катталарда простата аденомаси билан.
Семптомлар
- Кўпинча бачадонда ёки ҳаётнинг биринчи ойларида ҳеч қандай шикоятларсиз ултратовуш текширувида аниқланади
- Сийдик чиқариш йўлларининг такрорий инфекциялари
- Катарал симптомларсиз юқори иситма эпизодлари
- Қорин ва пастки орқа оғриқлар
- Ёмон вазн ортиши, летаргия, чақалоқларда тупуриш
- Булутли сийдик
- Катталарда - ён томонда зерикарли оғриқ, такрорий пиелонефрит, тош шаклланиши
- Икки томонлама зарар билан - буйрак функциясининг пасайиши белгилари
Диагностика
- Буйраклар ва сийдик йўлларининг ултратовуш текшируви - сийдик йўлларининг диаметрини, паренхиманинг қалинлигини ўлчаш, динамикани баҳолаш
- Ғалаба систоуретрографияси рефлюксли вариантни қолганлардан ажратиш учун мажбурийдир
- Динамик нефроссинтиграфия - буйраклар фаолиятини ва ҳақиқий обструкция мавжудлигини баҳолаш; асосий тадқиқот
- Мураккаб анатомия учун СТ ёки МР урографияси
- Нейроген сийдик пуфагига шубҳа қилинган уродинамик тадқиқот
- Умумий таҳлил ва сийдик маданияти
- Креатинин ва ГФРни ҳисоблаш
- Вояга этган эркакларда - простата текшируви ва урофловметрия
Текширувнинг асосий саволи &қуот;сийдик канали қанчалик кенгайганлиги&қуот; эмас, балки &қуот;чиқишга тўсқинлик борми ва буйраклар фаолияти таъсир қиладими?&қуот; Кенг, аммо яхши бўшатилган сийдик йўллари бузилмаган функцияга эга, операция қилиш ўрнига кузатиш учун сабабдир.
Даволаш
- Доимий ултратовуш текшируви ва инфекцияни олдини олиш билан кузатиш болаларда обструктив бўлмаган рефлюксияли вариантнинг асосий тактикаси ҳисобланади.
- Ҳаётнинг биринчи ойларида шифокор томонидан кўрсатилган ва такрорий инфекциялар учун антибактериал профилактика.
- Қайта оқимни рефлюксли вариант билан даволаш
- Иккиламчи мегауретер билан сийдик пуфагидаги юқори босимнинг сабабини бартараф этиш: орқа сийдик йўл клапанлари, нейроген дисфункция, простата аденомаси.
- Уретерал стентлаш - вақтинчалик чиқишни тиклаш
- Ўткир оқиш обструкцияси ва инфекция учун перкутан нефростомия
- Сийдик чиқариш каналини моделлаштириш билан уретеросистоноанастомоз - бу функсиянинг ёмонлашуви билан обструктив вариант учун асосий операция; очиқ ёки лапароскопик усулда амалга оширилади
- Стентни ўрнатиш билан торайган сегментнинг эндоскопик кенгайиши - баъзи ҳолларда
Форесаст анд обсерватион
- Болаларнинг катта қисмида сийдик йўлларининг кенгайиши ҳаётнинг биринчи йилларида мустақил равишда камаяди.
- Кузатиш уретернинг диаметрини ва буйрак паренхимасининг қалинлигини баҳолаш билан ултратовушни ўз ичига олади.
- Агар ултратовуш тасвири ёмонлашса, синтиграфия такрорланади
- Мегауретерли болада иситманинг ҳар бир эпизоди сийдик синовини талаб қилади
- Креатинин ва қон босимини назорат қилиш
- Операциядан кейин кузатиш бир неча йил давом этади - кенгайиш дарҳол эмас, балки аста-секин камаяди
Улар Тошкентда қаерда текширилади ва даволанади
Бизга юқори сифатли динамик ултратовуш текшируви, систография, буйрак функциясини баҳолаш ва агар керак бўлса, сийдик йўлида реконструктив жарроҳлик керак.
Пойтахтимизда мегауретерни ана шундай текшириш ва жарроҳлик йўли билан даволаш УРОЛОГИК КОМПЛЕКС тиббиёт маркази ва “Ташкент Тиббиёт маркази Парк” клиникасида амалга оширилмоқда.
Агар болада бачадонда ёки ҳаётнинг биринчи ойларида сийдик йўлларининг кенгайиши аниқланса, хулоса чиқаришга шошилманг: бу болаларнинг кўпчилиги жарроҳлик амалиётини талаб қилмайди, аммо мунтазам мониторинг мажбурийдир. Клиника алоқалари қуйида келтирилган.