Стоматология: касалликлар, белгилар ва даволаш

Кариес - углеводларни қайта ишлаш жараёнида бляшка бактериялари томонидан ишлаб чиқарилган кислоталар таъсири остида қаттиқ тиш тўқималарининг йўқ қилиниши. Бу инсоннинг энг кенг тарқалган касаллиги. Тушуниш керак бўлган асосий нарса шундаки, тишни бузадиган шакарнинг ўзи эмас, балки уни қабул қилиш частотаси. Бир вақтнинг ўзида истеъмол қилинган бешта конфет бир хил бешта конфетга қараганда камроқ зарарли, чунки ҳар бир эпизод тахминан 20-40 дақиқа давомида кислота ҳужумини келтириб чиқаради. Шунинг учун овқатланиш оралиғида газак ва ширин ичимликлар тушликдан кейин ширинликдан кўра хавфлироқдир.

Пулпит - бу тиш ичидаги нейроваскуляр тўпламнинг яллиғланиши ва периодонтит - бу илдиз атрофидаги тўқималарнинг яллиғланиши. Булар бир жараённинг кетма-кет босқичлари: ривожланган кариес пулпага этиб боради ва пулпитни келтириб чиқаради, даволанмаган пулпит эса илдиз чўққисида яллиғланиш ўчоғи билан периодонтитга айланади. Айнан пулпит, одамларни уйғоқ тутадиган чидаб бўлмас тунги тиш оғриғига сабаб бўлади. Яхши хабар шундаки, замонавий эндодонтика сизга ўнлаб йиллар давомида ўлик нерв билан ҳам тишни сақлаб қолиш имконини беради.

Тишларни чўткалашда қон кетиши нормал эмас ва &қуот;жуда қаттиқ чўтка&қуот; эмас. Бу гингивитнинг биринчи белгиси, бляшка тўпланиши туфайли тиш гўштининг яллиғланиши. Гингивит бутунлай қайта тикланади: профессионал тозалаш ва гигиена яхшиланганидан кейин 1-2 ҳафта ичида йўқолади. Аммо агар сиз буни эътиборсиз қолдирсангиз, яллиғланиш чуқурлашади ва периодонтитга айланади - тишни ва унинг атрофидаги суяк тўқимасини ушлаб турадиган лигаментнинг йўқ қилиниши. Бу аллақачон қайтариб бўлмайдиган нарса: йўқолган суякни қайтариб бўлмайди ва периодонтит кариесдан олдин катталардаги тишларнинг йўқолишининг асосий сабаби бўлиб қолмоқда.

Донолик тиши саккизинчи, энг ташқи чайнаш тиши бўлиб, у бошқаларга қараганда кечроқ, одатда ўн етти йилдан йигирма беш ёшгача отилади. У тўлиқ суякда қолса, тожнинг фақат бир қисми сақич устида пайдо бўлса, ярим таъсирланган ва бурчак остида ўсган ёки горизонтал ётган бўлса, дистопик дейилади. Ушбу тишлар атрофидаги энг доимий нотўғри тушунча: &қуот;ҳар бир киши тишларини олиб ташлаши керак ва қанчалик тезроқ бўлса, шунча яхши&қуот;. Бу ҳақиқат эмас. Бу донолик тиши эмас, балки ўзига хос муаммо - яллиғланиш, қўшни тишнинг кариеси, кист, бўш жой этишмаслиги. Бир текис тик турган, тўлиқ отилиб чиққан ва чўткаси мумкин бўлган донолик тиши бошқа ҳар қандай тиш каби қолиш ҳуқуқига эга ва уни олиб ташлаш тўғрисида қарор қатордаги тишнинг сонига эмас, балки тасвир ва текшириш асосида қабул қилинади.

Стоматит - оғиз бўшлиғи шиллиқ қаватининг яллиғланиши, кўпинча оғриқли яралар билан намоён бўлади. Бир сўз жуда бошқача шароитларни яширади: такрорий яралар билан афтöз стоматит, оқ қопламали кандидал стоматит, пуфакчали герпетик, пломбанинг ўткир четидан шикастланган. Улар бошқача даволанади ва шунинг учун универсал &қуот;стоматитни даволаш&қуот; йўқ. Эсда тутиш керак бўлган алоҳида қоида: икки ҳафтадан кўпроқ вақт давомида даволанмайдиган оғиз яраси шифокор томонидан текширилишини талаб қилади - саратон шундай бошланиши мумкин.

Йўқотилган тиш бўш жой қолдирмайди - у жараённи ортда қолдиради. Илдизни ушлаб турган суяк юкини йўқотади ва пасайишни бошлайди ва биринчи йилда энг тез; қўшни тишлар аста-секин бўшлиққа эгилиб, қарама-қарши жағдаги тиш бўшлиқни кутиб олиш учун олдинга силжийди. Имплант - титан илдизи бўлиб, у йўқолган ўрнига суякка жойлаштирилади ва унинг атрофида суяк тўқимаси унинг тузилишини тиклайди. Икки нотўғри тушунча одамларнинг қарор қабул қилишига тўсқинлик қилади: бу жуда оғриқли ва у йиллар давомида давом этади. Аслида, битта имплантни ўрнатиш тишни олиб ташлаш билан таққосланадиган туюлади ва бир соатдан камроқ вақтни олади ва сиз операцияни эмас, балки кесишни кутишингиз керак - ва бу вақт давомида бўшлиқ вақтинчалик тузилма билан қопланади.

Пери-имплантит - бу ўрнатилган имплант атрофидаги тўқималарнинг яллиғланиши бўлиб, унда уни қўллаб-қувватловчи суяк аста-секин йўқ қилинади. Муаммони кеч аниқлашга олиб келадиган нотўғри тушунча алдамчи мантиқий кўринади: &қуот;имплант тирик эмас, у зарар этказа олмайди, шунинг учун унга ҳеч нарса бўлмайди&қуот;. Титан ҳақиқатан ҳам зарар қилмайди ва кариес томонидан йўқ қилинмайди - лекин унинг атрофидаги тиш гўшти ва суяклар тирик ва улар яллиғланади. Пери-имплантитнинг ҳийла-найранглиги шундаки, у деярли ҳар доим оғриқсиздир: имплант силкитгунча одам ҳеч нарсани сезмайди ва бу вақтга келиб суякнинг муҳим қисми йўқолади. Биринчи ва ягона огоҳлантирувчи белги имплантация жойини чўткалашда тиш гўштининг қон кетишидир - бу жуда осонлик билан арзимас нарса сифатида ёзилади.

Гиперестезия - совуқ, иссиқ, нордон, ширин ёки чўтканинг тегинишига жавобан тишдаги қисқа ўткир оғриқ, тирнаш хусусияти олиб ташлангандан сўнг деярли дарҳол йўқолади. Бунинг сабаби ҳар доим бир хил бўлади: дентин очилади - эмал остидаги қатлам, нервга олиб борувчи минглаб микроскопик каналчалар томонидан кириб боради. Бу эрда энг зарарли нотўғри тушунча &қуот;у оғрийди ва у тўхтайди&қуот;. Ҳақиқатан ҳам, сезгирлик ҳафталар давомида сусайиши мумкин, лекин тиш тиклангани учун эмас: каналчалар сўлакдан минераллар билан қисман тиқилиб қолади ва дентин таъсирининг сабаби йўқолмайди. Агар у топилмаса ва бартараф этилмаса, оғриқ қайтади ва очиқ дентин майдони кенгайишда давом этади. Бундан ташқари, &қуот;шунчаки сезгирлик&қуот; ниқоби остида кариес, ёрилган тиш ёки бошланган пулпит кўпинча яширинади ва уларни битта белги билан ажратиш мумкин - тирнаш хусусияти олиб ташланганидан кейин оғриқ қанча давом этади.

Алвеолит ​​- бу тиш чиқаришдан кейин розетканинг яллиғланиши. Одатда, экстракция жойи суяк ва асаб тугунларини қоплайдиган ва даволаниш учун асос бўлиб хизмат қиладиган қон пıҳтıсı билан тўлдирилади. Агар пıҳтı ҳосил бўлмаса, парчаланса ёки ювилса, очиқ суяк тупурик, озиқ-овқат ва микроблар билан алоқа қилади - қуруқ розетка пайдо бўлади. Оддий сценарий: олиб ташлангандан сўнг дарҳол оғриқ аста-секин пасаяди, лекин иккинчидан тўртинчи кунгача у кескин кучаяди, қулоқ ва маъбадга тарқалади ва ёқимсиз ҳид ва таъм пайдо бўлади. Бу ўз-ўзидан ўтиб кетмайди ва тиш шифокори томонидан тешикни даволашни талаб қилади, шундан кейин оғриқ одатда тезда пасаяди.

Оғиздаги аччиқлик - эрталаб, овқатдан кейин пайдо бўлиши ёки доимо давом этиши мумкин бўлган аччиқ таъм ҳисси. Одамлар одатда уни жигар ва &қуот;сафро турғунлиги&қуот; билан боғлашади, аммо амалда сабаблар анча хилма-хилдир. Аччиқ ёки нордон таъм кўпинча рефлюкс касаллиги пайтида ошқозон таркибини қизилўнгачга қайтаради. Аччиқланиш тиш гўшти ва тиш касалликларида, қуруқ оғизда, чекиш ва спиртли ичимликлардан кейин, антибиотиклар ва бошқа дори-дармонларни қабул қилишда, АРВИдан кейин таъмнинг бузилиши билан юзага келади. Фақат айрим ҳолларда сабаб ўт пуфаги билан боғлиқ. Шунинг учун тасодифий холеретик препаратлар билан &қуот;аччиқланиш&қуот; ни даволаш энг яхши усул эмас.