Дислокация қандай пайдо бўлади?
Тирсак бўғими учта суякдан иборат бўлиб, кучли гаров лигаментлари ва капсула томонидан ушлаб турилади. Чўзилган ва бироз ўғирланган қўл устига йиқилганда, куч билак бўйлаб узатилади, тирсаги гиперекстенсияланади ва билак суяклари орқага силжийди. Боғлар йиртилган ва капсула чўзилган. Агар травма энергияси юқори бўлса, радиус боши ва короноид жараён бир вақтнинг ўзида синади - бу комбинация беқарор триада деб аталади ва оддий дислокациядан фарқли равишда даволанади. Кичкина болаларда махсус вариант пайдо бўлади - қўлни кескин тортиб олишда радиусли суяк бошининг сублуксацияси.
- Билакнинг орқа қисмидаги дислокация энг кенг тарқалган вариант ҳисобланади
- Олд ва латерал дислокациялар кам учрайди
- Коллатерал лигаментлар ва қўшма капсуланинг ёрилиши
- Радиал бошнинг синиши ва короноид жараёни билан комбинация
- 5 ёшгача бўлган болаларда радиус бошининг сублуксацияси
- Нервлар ва қон томирларининг мумкин бўлган шикастланиши
Семптомлар
Оғриқ бир зумда пайдо бўлади ва жуда кучли. Қўл мажбурий ҳолатда - бир оз эгилган, жабрланувчи уни соғлом қўли билан қўллаб-қувватлайди ва унга тегишига рухсат бермайди. Тирсак деформацияланган кўринади: олекранон жараёни орқадан чиқиб кетади ва одатдаги суяк белгилари силжийди. Фаол ҳаракатлар мумкин эмас, пассивлар кескин оғриқли ва баҳорги. Шишиш тезда кучаяди. Билакдаги пулсни, қўлнинг ранги ва ҳароратини, шунингдек, бармоқларнинг ҳаракатлари ва сезгирлигини текширишни унутманг - бу қисқартиришдан олдин ва кейин амалга оширилади.
- Ўткир оғриқ ва ҳаракат қила олмаслик
- Кўринадиган тирсак деформацияси
- Қўлнинг мажбурий ярим эгилган ҳолати
- Ҳаракат қилишга уринаётганда баҳор қаршилиги
- Тез ўсиб бораётган шишиш
- Нервларнинг шикастланиши туфайли бармоқларнинг уйқуси
Биринчи ёрдам
Асосий қоида - бўғинни ўзингиз тузатишга уринманг ва қўлингизни силкитманг. Нотўғри уринишлар қон томирлари ва нервларга зарар этказиши ёки жой ўзгартирилмаган синишни силжишига айлантириши мумкин. Қўлни қулай шарф ёки шина билан ўрнатиб, мато орқали совуқ қўллаш ва одамни тез ёрдам хонасига олиб бориш керак. Узуклар ва билагузуклар шиш пайдо бўлишидан олдин дарҳол чиқарилади. Текширувдан олдин сиз овқатланмаслигингиз ёки ичмаслигингиз керак: оғриқни йўқотиш ёки беҳушлик талаб қилиниши мумкин.
- Қўшимчани ўзингиз созламанг
- Қўлингизни рўмол билан қулай ҳолатда маҳкамланг
- Совуқ мато орқали қўлланг
- Узук ва билагузукларни олиб ташланг
- Шифокор томонидан текширилгунга қадар овқатланманг ва ичманг
- Зудлик билан тез ёрдам хонасига боринг
Диагностика ва камайтириш
Қисқартиришдан олдин, синишларни ўтказиб юбормаслик учун тирсак қўшимчасининг рентгенограммаси иккита проекцияда талаб қилинади. Камайтириш шифокор томонидан этарли даражада беҳушлик остида, кўпинча томир ичига, юмшоқ эксенел тортиш, кейин флексиён билан амалга оширилади. Қисқартирилгандан сўнг, тасвир такрорланади, қўшилишнинг барқарорлиги ва нервлар ва қон томирларининг ҳолати текширилади. Агар тасвирлар радиуснинг боши ёки короноид жараёнининг синиши аниқланса, операцияни режалаштириш учун компютер томографияси қўшимча равишда буюрилади. МРИ ва ултратовуш лигаментларнинг жиддий шикастланишига шубҳа қилинган тақдирда қўлланилади.
- Икки проекцияда қисқартиришдан олдин рентгенограмма
- Шифокор томонидан беҳушлик остида камайтириш
- Қисқартирилгандан кейин тасвирни бошқаринг
- Қўшимчаларнинг барқарорлигини текшириш
- Боғланган синишлар учун компютер томографияси
- Жараён олдидан ва кейин нервларнинг ҳолатини ва пулсни баҳолаш
Камайтириш ва реабилитациядан кейин даволаш
Оддий барқарор дислокация бўлса, қўл фақат бир неча кун, максимал 1-2 ҳафта давомида ортез ёки шина билан флексиёнда ўрнатилади: узоқ вақт ҳаракацизлик доимий қаттиқликнинг асосий сабабидир. Кейин фаол ҳаракатлар хавфсиз диапазонда бошланади, аста-секин кенгайишни оширади. Бўғимнинг пассив мажбурий чўзилиши ва массажи контрендикедир; улар мушакларда суяк тўқималарининг шаклланишини қўзғатади. Стабиллик, синиш ва такрорий дислокациялар бўлса, операция ўтказилади: лигаментлар тикланади, радиусли суякнинг боши маҳкамланади ёки алмаштирилади, баъзида ментеşели ташқи маҳкамлаш мосламаси қўлланилади.
- Бир неча кун давомида ортез билан қисқа фиксация
- Фаол ҳаракатларнинг эрта бошланиши
- Зўравонликсиз узайтиришни босқичма-босқич ошириш
- Қўпол массаждан воз кечиш ва бўғимнинг пассив чўзилиши
- Стабиллик ва у билан боғлиқ синишлар учун жарроҳлик
- Ҳаракатни бошқаришнинг динамик диапазони