Глоссофарингеал асаб нима учун жавоб беради?
Глоссофарингеал асаб тўққизинчи жуфт краниал нервдир. У тилнинг орқа учдан бир қисми, бодомсимон безлар, фаренкс ва ташқи қулоқнинг бир қисмининг сезгирлигини таъминлайди ва ютиш, таъмни ҳис қилиш ва сўлак безининг ишлашида иштирок этади. Бундан ташқари, унинг толалари юрак тезлиги ва қон босимини тартибга солувчи рефлексларда иштирок этади. Айнан шунинг учун баъзи беморларда секин юрак уриши, бош айланиши ва ҳатто оғриқли ҳужум баландлигида ҳушидан кетиш - кардиолог ва неврологнинг назоратини талаб қиладиган ноёб, аммо хавфли кўриниш.
- Тил илдизи, фаренкс ва бодомсимон безларнинг сезгирлиги
- Ютиш актида иштирок этиш
- Тилнинг орқа учдан бир қисмида таъм
- Юрак уриши рефлекслари билан боғланиш
- Ташқи қулоқнинг бир қисмини иннервация қилиш - шунинг учун қулоқ оғриғи
Сабаблари
Энг кенг тарқалган механизм кўпроқ маълум бўлган тригеминал невралгияда бўлгани каби: мия сопи яқинидаги нерв илдизи ёнидан ўтадиган томир пулсацияланади ва унинг мембранасини аста-секин шикастлайди, бу эса асабни оғриқли импулсларни ҳосил қила бошлайди. Иккиламчи шакллар назофаренкс ва бош суяги асосининг ўсмалари, радиация терапиясининг таъсири, инфекциялар, шунингдек, асабни шикастлайдиган чўзилган стилоид жараёни билан боғлиқ. Кўп склероз баъзан ёш беморларда ташхис қилинади.
- Нерв илдизини томир билан сиқиш
- Назофаренкс, бодомсимон безлар, бош суяги асосининг ўсмалари
- Чўзилган стилоид жараёни
- Радиацион терапия ва жарроҳликнинг оқибатлари
- Фаренксдаги сурункали яллиғланиш жараёнлари
- Кўп склероз
Семптомлар
Асосий симптом жуда кучли, аммо қисқа оғриқ бўлиб, у электр токи уриши ёки отишма сифатида тавсифланади. У тилнинг илдизидан, бодомсимон ёки фаренкснинг чуқурлигидан бошланади ва кўпинча пастки жағнинг қулоғи ва бурчагига, деярли ҳар доим бир томонда чўзилади. Ҳужумлар кунига ўнлаб марта такрорланади, улар орасида одам ўзини нормал ҳис қилади. Одатда тетиклар: ютиш, айниқса совуқ сув, йўталиш, эснаш, гапириш, бошни буриш. Ҳужумни қўзғатиш қўрқуви одамларни овқатдан қочишга ва килограмм беришга олиб келади.
- Бир неча сония давом этадиган оғриқли ҳужумлар - 2 дақиқа
- Тилнинг илдизида, бодомсимон безда, фаренксда локализация
- Қулоқ ва жағ бурчагига орқага қайтинг
- Бир томонлама табиат
- Ютиш, йўталиш, гапириш орқали провокация
- Баъзан - оғриқ баландлигида ҳушидан кетиш ва пулснинг секинлашиши
Қандай қилиб ташхис қўйиш керак
Ташхис клиник ҳисобланади: у ҳужумларнинг табиати ва провокациясига асосланади. Шифокор шунга ўхшаш оғриқларни келтириб чиқарадиган касалликларни истисно қилади: сурункали тонзиллит, ўсмалар, темпоромандибуляр бўғимнинг патологияси, тиш касалликлари, тригеминал невралгия. Барча беморлар қон томирларининг сиқилиши ёки массасини излаш учун қон томирларини баҳолаш билан миянинг магнит-резонанс томографиясидан ўтадилар. Локал анестезик билан тест диагностик аҳамиятга эга: фаренксни суғоришдан кейин ҳужумлар вақтинча тўхтайди. КББ шифокорининг текшируви талаб қилинади.
- Шикоятларнинг батафсил тўплами ва қўзғатувчиларнинг тавсифи
- Краниал нервларни текшириш билан невролог томонидан текширув
- Оториноларинголог томонидан текширув
- Мия ва қон томирларининг МРИ
- Бош суяги асосини компютер томографияси чўзилган стилоид жараёнига шубҳа қилиш учун
- Фаренкснинг локал беҳушлиги билан синов
- Ҳушидан кетиш учун ЭКГ
Даволаш
Даволашнинг асоси антиконвулсанлар гуруҳидан дорилар бўлиб, асаб қўзғалувчанлигини камайтиради; Улар невролог томонидан белгиланади ва титрланади; ён таъсири туфайли мустақил фойдаланиш қабул қилиниши мумкин эмас. Ушбу невралгия учун анъанавий оғриқ қолдирувчи воситалар самарасиз. Агар жавоб этарли бўлмаса, маҳаллий блокадалар ва қўшимча дорилар қўлланилади. Дори-дармонлар ёрдам бермаса ёки ёмон муҳосаба қилинса, нейрохирургик даволаниш муҳокама қилинади: асабни ажратиш ва уни сиқиб чиқарадиган томир ёки бошқа аралашувлар. Иккиламчи невралгия учун асосий касаллик даволанади.
- Невролог томонидан тайинланган антиконвулсанлар
- Синовларни кузатиш билан дозани босқичма-босқич танлаш
- Локал анестезиклар ва блокадалар
- Дорилар самарасиз бўлганда нейрохирургик декомпрессия
- Иккиламчи шаклда ўсимта ёки яллиғланишни даволаш
- Кучланиш даврида юмшоқ, иссиқ овқат
- Кардиолог томонидан ҳушидан кетиш учун кузатув