Ҳужум пайтида нима содир бўлади
Илгари мигрен спазм ва қон томирларининг кенгайиши билан изоҳланган. Бугунги кунда маълумки, бу эрда асосий фаолият асаб тузилмаларини қўзғатишдир: тригеминоваскуляр тизим фаоллашади, мия пардалари томирлари атрофида яллиғланишни ва оғриқ йўлларининг сезгирлигини оширадиган моддалар чиқарилади. Шунинг учун ҳужум пайтида ёруғлик, товуш ва ҳидлар халақит беради - мия оддий огоҳлантиришларни ортиқча деб қабул қилади.
Ҳужум босқичма-босқич ривожланади ва дастлабки босқичларни таниб олиш препаратни ўз вақтида қабул қилиш имконини беради - бу самарали даволанишнинг калитидир.
- Продром: за часы или сутки появляются зевота, сонливость, раздражительность, тяга к сладкому, отёчность.
- Аура (не у всех): зрительные нарушения — мерцающие зигзаги, выпадение участка поля зрения; реже онемение руки и лица, трудности с речью. Длится 5–60 минут.
- Головная боль: пульсирующая, чаще односторонняя, усиливается при движении, сопровождается тошнотой и непереносимостью света и звука.
- Разрешение и постдром: после боли остаётся разбитость, «туман в голове», которые могут держаться сутки.
Ўчокли бош оғриғидан қандай фарқ қилади?
Энг кенг тарқалган хато - ҳар қандай кучли оғриқни мигрен деб ҳисоблаш ва кучланишдаги бош оғриғини триптанлар билан даволаш. Фарқлар жуда аниқ.
- Ўчокли: пулсацияланувчи, одатда бир томонда, ўртача ва юқори интенсивлик, нормал фаолият, кўнгил айниши ва фотофоби билан ёмонлашади.
- Кучли бош оғриғи: икки томондан сиқиш, ҳалқа каби, энгил ва ўртача, юриш билан ёмонлашмайди, одатда кўнгил айниш йўқ.
- Кластер оғриғи: қизариш ва лакримация билан бир кўз атрофида жуда кучли оғриқ, 15-180 дақиқалик кетма-кет ҳужумлар
- Иккиламчи бош оғриғи: бошқа касалликнинг натижаси - қон босими ортиши, инфекция, шикастланиш, шиш; Бу эрда &қуот;қизил байроқлар&қуот; муҳим аҳамиятга эга
Триггерлар: ҳужумни нима бошлайди
Триггерлар индивидуалдир ва тақиқларнинг универсал рўйхати йўқ. Уларни излашдан мақсад бирданига ҳамма нарсадан воз кечиш эмас, балки иккита ёки учтангизни топиб, уларни бошқаришдир.
- Уйқунинг бузилиши - уйқусизлик ва дам олиш кунларида &қуот;ухлаш&қуот;
- Овқатни ўтказиб юбориш, сувсизланиш
- Стресс ва характерли равишда стрессдан кейин пасайиш - &қуот;ҳафта охири мигрен&қуот;
- Гормонал далгаланмалар: ҳайз кўриш, контрацептивларни қабул қилиш
- Спиртли ичимликлар, айниқса қизил шароб; баъзан кекса пишлоқлар, цитрус мевалари, глутамат
- Ёрқин милтилловчи ёруғлик, ўткир ҳидлар, тиқилиб қолиш, ўзгарувчан об-ҳаво
Бу эрда энг яхши восита - бош оғриғи кундалиги: сана, давомийлик, интенсивлик, ундан олдин нима бўлган, қандай дори ва қанча вақт давомида кучга кирди. Икки-уч ҳафталик ёзувлар шифокорга ҳар қандай тадқиқотдан кўра кўпроқ нарсани беради.
МРИ ва КТ керакми?
Ўчокли диагностика клиник кўринишга асосланган ҳолда амалга оширилади: одатдаги мигреннинг тасвири нормалдир ва унда &қуот;сабабни излаш&қуот; бефойда. Нейроимагинг ҳамма учун керак эмас, лекин муайян шароитларда.
- Юқоридаги рўйхатдаги &қуот;қизил байроқлар&қуот; нинг кўриниши
- Оғриқнинг одатий табиатини ўзгартириш, частота ва кучни ошириш
- 50 йилдан кейин биринчи ҳужум
- Бир соатдан ортиқ давом этадиган аура ёки ҳар доим бир хил томон
- Ҳужумдан ташқари фокал неврологик аломатлар
- Соқчилик, хатти-ҳаракатларнинг ўзгариши, доимий қусиш
Даволаш: икки хил йўналиш
Ўчокли даволаш ҳужумни бартараф этиш ва олдини олишга бўлинади. Булар тубдан фарқ қиладиган вазифалар ва уларни чалкаштирмаслик керак: оғриқни йўқотиш учун дорилар ҳужумлар сонини камайтирмайди ва агар сиз уларни оғриқ пайтида қабул қилсангиз, профилактик дорилар ёрдам бермайди.
- Даволаш: энгил ҳужум учун оддий аналжезиклар ва НСАИДлар; махсус дорилар (триптанлар) - ўртача ва оғир
- Оғриқнинг биринчи соатида олиниши керак: қанчалик кеч бўлса, таъсир шунчалик паст бўлади
- Антиеметиклар - оғир кўнгил айниш учун улар аналжезикнинг сўрилишини яхшилайди
- Олдини олиш ойига 4 ёки ундан кўп ҳужумлар учун ёки ҳужумлар оғир ва бартараф этиш қийин бўлганда буюрилади.
- Профилактик режимлар бир нечта гуруҳларнинг дори-дармонларини ўз ичига олади, индивидуал равишда танланади ва 2-3 ойдан кейин баҳоланади.
- Доривор бўлмаган: уйқу жадвали, мунтазам овқатланиш, аероб машқлари, стрессни бошқариш
Аёлларда ва ҳомиладорликда мигрен
Ўчокли аёлларда тахминан уч баравар тез-тез учрайди ва кўпчилик учун ҳужумлар уларнинг айланиши билан боғлиқ. Ҳомиладорлик даврида расм тез-тез ўзгаради: аёлларнинг муҳим қисми учун иккинчи ва учинчи триместрларда ҳужумлар камроқ бўлади.
Ҳомиладорлик ва эмизиш даврида дори-дармонларни танлаш бошқача бўлиб, бу эрда ўз-ўзидан дори-дармонлар қабул қилиниши мумкин эмас. Аура билан оғриган мигрен комбинацияланган оғиз контрацептивлари ва чекиш билан биргаликда алоҳида эътибор талаб қилади - бу комбинация қон томир хавфини оширади ва шифокор билан муҳокама қилишни талаб қилади.