Отганингизда нима бўлади?
Ломбер минтақа тана ҳаракатларида асосий юкни кўтаради. Тўсатдан ҳаракат ёки ғайриоддий юк билан мушаклар, лигаментлар ёки интервертебрал бўғинларнинг микротраумаси пайдо бўлади ва тананинг ҳимоя мушаклари спазми билан жавоб беради. Спазм умуртқа поғонасини тузатади, лекин ўзи қаттиқ оғриқ келтиради. Баъзида сабаб чуррали диск, асаб илдизини безовта қилади: кейин оғриқ оёққа тарқалади. МРИда протрусионлар кўринишидаги ўзгаришлар кўпинча оғриқсиз одамларда содир бўлади, шунинг учун улар доимо лумбагони тушунтирмайди.
- Нонспесифик мушак-лигаментли оғриқлар энг кенг тарқалган
- Интервертебрал бўғимлардан оғриқ
- Радикулопатия - оғриқ тиззадан пастроқ оёққа тарқалади
- Махсус сабаблар - синиш, инфекция, ўсма - камдан-кам
Сабаблари ва хавф омиллари
Орқа оғриғи кўпинча узоқ вақт давомида ўтирган ва кейин тўсатдан жисмоний ишларни бажарадиган одамларда пайдо бўлади: оғир сумкани кўтариш, болани кўтариш, мебелни кўчириш. Танани эгиш ва айлантиришнинг комбинацияси хавфлидир. Заиф орқа ва қорин мушаклари, ортиқча вазн, чекиш, сурункали стрессга мойил. Гипотермиянинг ўзи умуртқа поғонасига зарар этказмайди, аммо мушакларнинг кучланишини ошириши мумкин.
- Оғирликларни эгиш ва бурилиш билан кўтариш
- Узоқ вақт давомида ўтириш, ҳаракацизлик
- Асосий мушакларнинг заифлиги
- Ортиқча тана вазни
- Орқа оғриғининг олдинги эпизодлари
- Стресс ва уйқусизлик
Семптомлар
Оғриқ тўсатдан пайдо бўлади, баъзида чертиш ҳисси билан, пастки орқа қисмида локализация қилинади ва думбага тарқалиши мумкин. Ҳаракатлар кескин чекланган, одам олдинга ёки ён томонга эгилади. Орқа мушаклари таранг, оғриқ йўталаётганда ва аксирганда кучаяди. Агар оғриқ тиззадан пастда оёқнинг орқа ёки ён томони бўйлаб тарқалса, уйқусизлик ёки заифлик билан бирга бўлса, биз илдизнинг тирнаш хусусияти ҳақида гапирамиз ва сиз неврологга мурожаат қилишингиз керак.
- Ўткир пастки орқа оғриқ
- Ўзини тиклай олмаслик
- Орқа мушакларнинг кучланиши
- Ҳаракатланаётганда оғриқ кучаяди, йўталади
- Баъзида думбага тепиш
- Қулай ҳолатда енгиллик
Диагностика
Ташхис шикоятлар ва текширувлар орқали амалга оширилади. Невролог рефлексларни, сезувчанликни, оёқ мушакларининг кучини текширади ва огоҳлантирувчи белгиларни излайди. Бундай белгиларсиз одатий лумбаго учун дастлабки 4-6 ҳафтада МРИ ва рентген нурлари керак эмас: улар тикланишни тезлаштирмайди ва кўпинча оғриқ билан боғлиқ бўлмаган ёшга боғлиқ ўзгаришларни кўрсатади. Агар синиш, инфекция, ўсимта, кучсизлиги кучайиши билан илдизнинг сиқилиши шубҳа қилинган бўлса ёки даволанишга қарамай оғриқ йўқолмаса, текширув буюрилади.
- Неврологик текширув
- Лумбосакрал минтақанинг МРИ - кўрсаткичларга кўра
- Шикастланиш ва шубҳали синиш учун рентген
- Иситма ва вазн йўқотиш учун қон тестлари
- Доимий уйқусизлик ёки заифлик учун ЭНМГ
Даволаш ва олдини олиш
Асосийси, иложи борича фаол бўлиш: юриш, оддий ҳаракатлар қилиш, тўсатдан ҳаракатлардан ва оғир нарсаларни кўтаришдан қочинг. Қаттиқ ётоқда дам олиш тавсия этилмайди. Маҳаллий қуруқ иссиқлик ва стероид бўлмаган яллиғланишга қарши дорилар оғриқни энгиллаштиради; спазм кучли бўлса, шифокор қисқа вақт ичида мушак гевşетиси қўшиши мумкин. Ўткир оғриқлар пасайганидан сўнг, малакали мутахассисдан жисмоний терапия, массаж ва қўлда техникалар фойдали бўлади. Олдини олиш учун асосий мушакларни кучайтириш, оғирликларни сқуац билан тўғри кўтариш ва ҳаракациз иш пайтида мунтазам танаффуслар муҳим аҳамиятга эга.
- Тўшакда дам олиш ўрнига имкон қадар қаттиқ юриш
- Пастки орқа томонда қуруқ иссиқлик
- НСАИД ва мушак гевşетиси - шифокор томонидан белгилаб қўйилганидек
- Ўткир оғриқдан кейин машқлар терапияси ва массаж
- Тўғри орқа ва эгилган тиззалар билан оғирликларни кўтаринг
- Ўтирган иш ҳар 30-60 дақиқада танаффус қилади