Сабаблари
Миянинг шикастланиши турли босқичларда содир бўлиши мумкин ва кўп ҳолларда аниқ сабабни аниқлаш мумкин эмас. Мия фалажининг ҳар доим туғруқдаги хатолик натижаси эканлиги ҳақидаги кенг тарқалган эътиқод нотўғри: аксарият ҳолатлар ҳомиладорлик давридаги ҳодисалар билан боғлиқ.
- Ҳаддан ташқари эрта туғилиш ва кам вазн - энг муҳим хавф омиллари
- Интраутерин гипоксия ва плацента қон оқимининг бузилиши
- Интраутерин инфекциялар
- Туғруқ пайтида оғир асфиксия
- Янги туғилган чақалоқларда мия қон кетиши, мия шикастланиши билан оғир сариқлик
- Ҳаётнинг биринчи ойларида нейроинфексиялар ва шикастланишлар
Шакллар
- Спастик шакллар энг кенг тарқалган: мушакларнинг оҳангини ошириш, ҳаракатларни чеклаш. Бунга спастик диплегия (оёқлар кўпроқ азобланади), ҳемиплегия (тананинг бир томони), тетраплегия (барча аъзолар) киради.
- Дискинетик шакл - беихтиёр ҳаракатлар, оҳангни ўзгартириш, позани сақлаш қийинлиги
- Атаксик шакл - мувозанат ва мувофиқлаштиришнинг бузилиши, мақсадли ҳаракатлар пайтида қалтираш
- Аралаш шакллар - хусусиятларнинг комбинацияси
Эрта белгилар
Ташхис одатда 1-2 йил ичида тасдиқланади, аммо огоҳлантирувчи белгилар аввалроқ сезилади. Энг муҳими, битта аломат эмас, балки восита қобилиятлари ва ассиметриядаги доимий кечикишдир.
- Задержка моторного развития: не держит голову, не переворачивается, не сидит и не ходит в ожидаемые сроки.
- Нарушения тонуса: ребёнок либо чрезмерно напряжён, либо необычно вялый.
- Асимметрия: одна рука или нога отстаёт, ребёнок явно предпочитает одну сторону до года.
- Сохранение врождённых рефлексов дольше положенного срока.
- Трудности с сосанием и глотанием, частые поперхивания.
- Ходьба на носках, перекрест ног при вертикализации.
Даволаш ва реабилитация
Шикастланган мияни тиклаш маъносида мия фалажини даволаш мумкин эмас. Аммо болада мавжуд бўлган функцияларни ривожлантириш, иккиламчи деформацияларнинг олдини олиш ва мустақилликни ошириш мумкин ва керак. Асос - мунтазам, узлуксиз иш ва &қуот;ҳар олти ойда бир&қуот; курслар эмас.
- Терапевтик жисмоний тарбия ва восита реабилитациясининг махсус усуллари - ҳар куни, шу жумладан ота-оналар билан уйда
- Ортезлар, шиналар, вертикализаторлар ва оёқ-қўлларнинг тўғри жойлашиши учун бошқа техник воситалар
- Машқ қилишдан олдин маҳаллий спастиситни камайтириш учун ботулинум терапияси
- Ортопедик тузатиш ва агар керак бўлса, жарроҳлик - айниқса, кестириб, дислокацияни олдини олиш учун
- Нутқ ва ютиш касалликлари учун нутқ терапевти билан машғулотлар
- Ёрдамчи усуллар сифатида физиотерапия, массаж, гидрокинезитерапия
- Психолог ва оилани қўллаб-қувватлаш билан ишлаш
Ёшга қараб нималарга эътибор бериш керак
- Кестириб, бўғимларнинг мунтазам рентгенологик мониторинги - дислокация сезилмасдан ривожланади
- Ўсиб улғайганингизда сколёз ва контрактураларни кузатиб боринг
- Озиқланиш ва вазн: ютиш қийинлиги нотўғри овқатланишга олиб келади
- Соқчилик - баъзи болаларда учрайди ва алоҳида даволанишни талаб қилади
- Кўриш ва эшитиш - бузилишлар кўпинча ривожланишга ҳамроҳ бўлади ва халақит беради
- Ижтимоийлаштириш ва ўқитиш: боланинг имкониятларига қараб таълим йўналишини танлаш