Нима учун бу жароҳат алоҳида?
Фемур бўйни фемурнинг бошини танаси билан боғлайди ва бўғим капсуласи ичида жойлашган. Бошни таъминлайдиган томирлар бўйин бўйлаб ишлайди ва синганида улар тез-тез шикастланади. Шу сабабли, бош ўлик бўлиб қолиши мумкин ва синиш узоқ вақт давомида маҳкамланганда ҳам тузалмаслиги мумкин. Шунинг учун, кекса беморларда улар кўпинча термоядровийни эмас, балки операциядан кейинги дастлабки кунларда оёққа туришга имкон берадиган бўғинни протез билан алмаштиришни танлайдилар.
- Синган ҳудудга ёмон қон таъминоти
- Фемур бошининг аваскуляр некрози хавфи
- Синганнинг интраартикуляр жойлашуви
- Операциясиз термоядровийнинг паст эҳтимоли
- Узоқ вақт давомида ётишдан келиб чиқадиган асоратлар хавфи юқори
Семптомлар ва биринчи ёрдам
Одатий расм: ёнбошига йиқилгандан сўнг, кекса одам ўрнидан туролмайди, қорин оғриғидан шикоят қилади, оёғи ташқарига бурилган ва қисқароқ кўринади. Бироқ, таъсирланган синиш билан оғриқ мўътадил бўлиб, одам ҳатто оқсоқланиб юриши мумкин - бундай ҳолатлар айниқса хавфлидир, чунки синиш кейинроқ жой ўзгартиради. Тез ёрдам келишидан олдин, жабрланувчини кўтариш, уни ўтириш ёки оёғини тўғрилашга ҳаракат қилишнинг ҳожати йўқ. Ёстиқни тизза остига қўйинг, одамни ёпинг ва 103 рақамига қўнғироқ қилинг.
- Нозик ва ташқи сонда оғриқ
- Тўғри оёқни ётоқдан кўтармаслик
- Оёқнинг ташқи айланиши
- Оёқнинг аниқ қисқариши
- Жабрланувчини ўзингиз ҳаракатлантирманг
- Шифокор томонидан текширилгунга қадар овқатланманг ва ичманг
- 103 рақамига тез ёрдам чақиринг
Диагностика
Ташхис тос суяги ва сон қўшимчасининг рентгенограммаси билан тасдиқланади. Агар расм нормал бўлса, лекин оғриқ кучли бўлса ва оёққа суянишнинг иложи бўлмаса, қўшимча текширув зарур: яширин ёриқлар КТда ва айниқса МРИда аниқ кўринади. Операциядан олдин стандарт тайёргарлик амалга оширилади: қон тестлари, коагулограмма, ЭКГ, терапевт ва анестезиолог томонидан текширув. Шу билан бирга, суяк тўқималарининг ҳолати баҳоланади, чунки кестириб, синиши деярли ҳар доим остеопорознинг сигналидир, бу эса бошқа синишнинг олдини олиш учун даволаниши керак.
- Тос суяклари ва сон бўғимининг рентгенограммаси
- Шубҳали рентген нурлари билан компютер томографияси
- Яширин синишни аниқлаш учун МРИ
- Умумий ва биокимёвий қон тестлари
- Коагулограмма ва қон гуруҳи
- Операциядан олдин ЭКГ ва терапевт томонидан текширув
- Д витамини ва остеопороз хавфини баҳолаш
Даволаш
Операцияни танлаш беморнинг ёшига, синиш турига ва фаолият даражасига боғлиқ. Ёшлар ва кўчирилмаган ёриқлар учун остеосинтез амалга оширилади - фемур бошини сақлаб қолган ҳолда винтлардек ёки пластинка билан маҳкамлаш. Кўчирилган синиши бўлган кекса беморлар одатда протез билан жиҳозланган: униполяр ёки тотал. Вазият имкон берса, дастлабки 24-48 соат ичида операция қилиш мақбулдир. Оғир бирга келадиган касалликлар туфайли жарроҳлик контрендикедир бўлганда консерватив даво камдан-кам қўлланилади ва бу асоратларнинг юқори хавфи билан боғлиқ.
- Кўчирилмаган ёриқлар учун винтлар билан остеосинтез
- Заиф беморларда униполяр эндопростетиклар
- Фаол кексаларда умумий артропластика
- Иложи бўлса, биринчи ёки икки кун ичида операция
- Шифокор томонидан белгилаб қўйилган тромбознинг олдини олиш
- Оғриқни йўқотиш ва ётоқ яраларининг олдини олиш
- Консерватив даво фақат жарроҳлик контрендикедир бўлса
Қайта ёриқларни реабилитация қилиш ва олдини олиш
Улар операциядан кейинги дастлабки кунларда, биринчи навбатда, юрувчи ва мутахассис назорати остида туришни бошлайдилар. Машғулотлар нафас олиш машқларини, соғлом оёқ ва қўллар учун машқларни ва операция қилинган томонда юкни босқичма-босқич оширишни ўз ичига олади. Протеин, калций ва Д витамини этарли бўлган тўйимли диета ва шифокор томонидан тайинланган остеопорозни даволаш муҳимдир. Уйда сирпанчиқ гилам ва арқонларни олиб ташланг, ҳаммомга тутқичларни ўрнатинг, яхши ёритишни таъминланг ва кўзингизни текшириб кўринг - кўпинча такрорий синишлар янги тушиш билан боғлиқ.
- Операциядан кейинги дастлабки кунларда юрувчи билан кўтариш
- Нафас олиш машқлари ва пневмониянинг олдини олиш
- Секин-аста юк билан терапевтик машқлар
- Рационда протеин, калций ва Д витамини
- Остеопорозни шифокор буюрганидек даволаш
- Уйдаги хавф-хатарларни йўқ қилиш: гиламлар, симлар, поллар
- Ҳаммом учун тутқичлар ва тунги ёритиш
- Кўришни текшириш ва уйқу таблеткаларини кўриб чиқиш