Турли ёшда қандай намоён бўлади
Уч ёшгача бўлган болаларда ташвиш танада ва хатти-ҳаракатларда намоён бўлади: уйқу бузилади, иштаҳаси пасаяди, кўз ёшлари ва онасининг ёнида бўлиш истаги пайдо бўлади. Мактабгача ёшда қоронғулик қўрқуви, ёлғизлик, шифокорлар, даҳшатли тушлар, баъзан эса энурезнинг қайтиши биринчи ўринга чиқади. Мактаб ўқувчилари мактаб кунларида эрталаб тисс, тирноқ тишлаш, сочларнинг буришиши, ошқозон ва бошнинг шикоятлари, мактабга боришдан бош тортиши эҳтимоли кўпроқ. Ўсмирлар асабийлашиш, чекиниш, уйқу бузилиши ва академик кўрсаткичларнинг пасайиши билан реаксияга киришадилар.
- Уйқунинг бузилиши, тунги уйғониш, даҳшатли тушлар
- Қоронғулик ва ота-онадан ажралиш қўрқуви
- Тиклар, тирноқ тишлаш, бош бармоғини сўриш
- Текширув пайтида топилмаларсиз қорин ва бошда оғриқлар
- Энурезнинг қайтиши
- Болалар боғчаси ёки мактабга боришдан бош тортиш
- Ўсмирларда асабийлашиш ва чекиниш
Сабаблари ва хавф омиллари
Кўпинча невроз бола ўз-ўзидан бардош бера олмайдиган вазиятдан келиб чиқади: ота-оналар ўртасидаги низолар ва таранглик, ажралиш, кичик боланинг туғилиши, кўчиб ўтиш, мактабни ўзгартириш, тенгдошларини ҳақорат қилиш. Катталардан ортиқча умидлар ва бепул ўйин учун вақциз клублар билан ҳаддан ташқари юкланган жадвал муҳим рол ўйнайди. Хавотирли темпераментли болалар, шунингдек, олдиндан айтиб бўлмайдиган муҳитда ўсган болалар кўпроқ ҳимоясиз. Вазият уйқусизлик, жисмоний ҳаракацизлик, экранлар олдида узоқ вақт туриш ва олдинги оғир касалликлар туфайли янада оғирлашади.
- Оиладаги низолар ёки низолар
- Ажралиш, кўчириш, жамоани ўзгартириш
- Мактабда зўравонлик
- Ҳаддан ташқари талаблар ва ортиқча юк
- Уйқунинг этишмаслиги ва ортиқча экран вақти
- Ота-оналарнинг ўзлари ўртасида ташвиш
Қачонки бу шунчаки характер эмас
Ҳар бир боланинг маълум қўрқув ва инжиқликлари бор ва уларнинг аксарияти ўз-ўзидан йўқолади. Семптомлар бир ойдан кўпроқ давом этганда, зўравонлик кучайганида ёки оддий ҳаётга халақит берганда - бола ёлғиз ухлай олмайди, болалар боғчаси ва мактабдан бош торца, дўстларини йўқоца ёки илгари ёқтирган нарсани қилишни тўхтаца, мутахассис билан боғланишга арзийди. Ҳеч қандай аниқ сабабсиз хатти-ҳаракатларнинг кескин ўзгариши, айниқса, кундан-кунга такрорланадиган кўникмаларнинг регрессияси ёки тана шикоятлари билан бирга бўлса, ташвишга солади.
- Семптомлар бир ойдан ортиқ давом этади
- Боғ, мактаб, дўстлик азобланади
- Болада ўйинларга қизиқиш йўқолади
- Кўникма регрессияси пайдо бўлди
- Шикоятлар ҳар куни такрорланади
Қандай текширувлар керак
Невроз учун махсус тестлар мавжуд эмас. Шифокорнинг вазифаси шу каби шикоятларнинг жисмоний сабабларини бартараф этиш ва боланинг ривожланишини баҳолашдир. Педиатр текширади, асосий тестларни белгилайди, гемоглобин ва ферритинни чарчоқ шикоятлари учун текширади, юрак уриши ва вазн йўқотиш учун қалқонсимон безнинг фаолиятини текширади. Агар тиклар, музлаш ёки шубҳали соқчилик бўлса, бола неврологга юборилади ва электроенсефалография ўтказилади. Асосий диагностика воситаси - ота-оналар билан суҳбат ва боланинг психолог томонидан ўйноқи кузатуви.
- Педиатрик текширув ва ривожланишни баҳолаш
- Тўлиқ қон рўйхати, ферритин
- Кўрсаткичларга кўра ЦҲ
- Тиклар учун педиатрик невролог билан маслаҳатлашиш
- Шубҳали соқчилик учун электроансефалография
- Ўйинда психологик диагностика ва кузатиш
Болага қандай ёрдам бериш керак
Асосийси, юкни камайтириш ва тахминийликни тиклаш: барқарор уйқу жадвали, ётишдан олдин таниш маросимлар, чекловли экранлар, эркин ўйин ва ҳаракат учун этарли вақт. Қўрқув ва тисс учун уялмаслик муҳим: шарҳлар симптомни оширади. Туйғулар ҳақида оддий сўзлар билан гапиринг, уларни тан олинг ва болангизга тажрибаларни номлашга ёрдам беринг. Мутахассис ўйин, қум, арт терапия, ўсмирлар билан эса - когнитив-хулқ-атвор усулларидан фойдаланади; Шу билан бирга, биз ота-оналар билан ишлаймиз. Дорилар болаларга фақат шифокор томонидан ва фақат баъзи ҳолларда буюрилади, &қуот;ишонч ҳосил қилиш учун&қуот; эмас.
- Барқарор кун ва уйқу тартиби
- Ўқув юки, ўйнаш вақти камаяди
- Экран вақтини чеклаш
- Изоҳларсиз тисс ва қўрқувга хотиржам муносабат
- Ўйин, арт терапия, қум терапияси
- Психологнинг ота-оналар билан ишлаши
- Дори-дармонлар - фақат шифокор кўрсатмаси бўйича