Нима учун қон оқими тўхтайди?
Буйрак қонни битта катта артерия орқали олади, у орган ичида сегментар шохларга бўлинади. Агар лüмен тиқилиб қолса, тўқималарнинг майдони кислородсиз қолади ва бир неча соат ичида ўлади. Кўпинча сабаб атриял фибрилация ёки қопқоқ патологияси туфайли юракнинг чап томонидан қон оқими билан олиб келинган эмболиядир. Камроқ, атеросклероз, артериал деворнинг дисексиёну, васкулит ёки травма туфайли маҳаллий тромбоз айбдор. Алоҳида-алоҳида, юрак хуружлари қоннинг чиқиши бузилганда буйрак венасининг тромбози туфайли ажралиб туради.
- Атриял фибрилация билан юракдан эмболия
- Буйрак артериясининг атеросклерози туфайли тромбоз
- Артериал деворнинг дисексияси
- Васкулит ва отоиммüн томир касалликлари
- Тромбофилия ва қон ивишининг бузилиши
- Ломбер минтақанинг шикастланиши ва аралашувнинг асоратлари
Семптомлар
Классик кўриниш - ён ёки пастки орқа томонда тўсатдан кучли оғриқ, бу тананинг ҳолатига боғлиқ эмас ва одатдаги воситалар билан бартараф этилмайди. Кўпинча кўнгил айниши, қусиш ва иситма билан бирга келади. Беморларнинг қарийб ярми сийдикда, баъзида фақат лаборатория текшируви пайтида қонни сезади. Қон босимининг кескин кўтарилиши характерлидир: ишемик буйрак қон томирларини торайтирувчи моддаларни чиқаради. Кичик юрак хуружлари деярли асемптоматик бўлиши мумкин ва тасодифан топилади.
- Ён, пастки орқа ёки қоринда тўсатдан оғриқ
- Кўнгил айниши ва қайт қилиш
- Ҳароратнинг кўтарилиши
- Сийдикдаги қон
- Қон босимининг ошиши
- Икки томонлама лезёнлар билан сийдик чиқаришнинг камайиши
Бу буйрак коликасидан қандай фарқ қилади?
Тошли буйрак санчиғи сийдикда қон билан бирга кучли оғриқни ҳам келтириб чиқаради, шунинг учун шикоятлар асосида уларни ажратиш қийин. Ишоралар орасида ёш, аритмия ёки протез қопқоғининг мавжудлиги, ултратовуш ва КТда контрасциз тошнинг йўқлиги, шунингдек, қондаги ЛДҲ ферментининг сезиларли даражада ошиши киради. Колик билан оғриқ одатда тўлқинга ўхшайди, чўкиш даврлари билан; юрак хуружи билан, у янада доимий бўлади. Савол контрастли компютер томографияси билан тўхтатилади, бу қон билан таъминланмаган такоз шаклидаги майдонни кўрсатади.
- Колик - тўлқинга ўхшаш оғриқ, юрак хуружи - доимий
- Юрак хуружи билан кўпинча юракда эмболия манбаи мавжуд
- Расмда тошнинг йўқлиги
- ЛДҲ нинг ортиши юрак хуружига хосдир
- Якуний жавоб контрастли компютер томографиясидан олинади.
Диагностика
Асосий усул - томир ичига контрастли кўп қисмли компютер томографияси: у қон оқмайдиган жойни ва қон томирларининг ҳолатини кўрсатади. Допплер ултратовуш текшируви қон оқимини баҳолашга ёрдам беради, аммо кичик сегментал инфарктлар ҳар доим ҳам кўринмайди. Синовлар креатинин, ЛДҲ, сийдик таҳлили ва коагуляция параметрларини аниқлайди. Мажбурий қадам эмболия манбасини излашдир: ЭКГ, 24 соатлик ритм мониторинги ва экокардиёграфи. Ёш беморларда қон ивиш тизими қўшимча равишда текширилади.
- Контрастли буйракларнинг МССТ
- Буйрак томирларининг допплерографияси
- ЛДҲ, креатинин, сийдик таҳлили
- Коагулограмма
- ЭКГ ва ритм мониторинги
- Тромбüс манбасини топиш учун экокардиёграфи
Релапсларни даволаш ва олдини олиш
Даволаш касалхонада амалга оширилади. Бунинг асоси антикоагулянт терапия бўлиб, у тромб ўсиши ва янги эмболияларнинг олдини олади, шунингдек, этарли оғриқни йўқотиш ва босимни назорат қилади. Катта лезённинг дастлабки босқичларида қон оқимини тиклаш учун эндоваскуляр аралашув муҳокама қилинади. Кейинги олдини олиш сабабга боғлиқ: атриял фибрилация учун доимий антикоагулянт терапия талаб қилинади, атеросклероз учун липидлар ва босимни назорат қилиш керак. Қонни суюлтириш учун буюрилган дори-дармонларни мустақил равишда тўхтатиш жуда хавфлидир.
- Касалхонага ётқизиш ва кузатиш
- Антикоагулянтлар шифокор томонидан белгиланади
- Оғриқни йўқотиш ва қон босимини назорат қилиш
- Танланган ҳолатларда қон оқимининг эндоваскуляр тикланиши
- Атриял фибрилацияни доимий даволаш
- Холестеролни, қон босимини назорат қилинг, чекишни ташланг
- Бўшатишдан кейин буйраклар фаолиятини назорат қилиш
