Оёқ деструкцияси қандай ривожланади?
Узоқ муддатли диабет ва оғир нейропатиянинг бошқа сабабларида иккита механизм бузилади. Биринчидан, оғриқ ва чуқур сезувчанлик йўқолади: одам ортиқча юк ва кичик синишларни сезмайди ва юришни давом эттиради, бу суякларга янги зарар этказади. Иккинчидан, автоном нервларнинг шикастланиши томирларнинг кенгайишига ва суяк тўқимасини резорбсия қилувчи ҳужайраларни фаоллаштирадиган суякларга қон оқимининг ошишига олиб келади. Суяк нормал стресс остида бўшашади ва парчаланади. Чиқиндилар ҳаракатланади, бўғинлар ёрдамни йўқотади ва оёқ деформацияланади. Фаол фазада у шишган ва иссиқ бўлади ва жараённинг сусайиши билан суяклар нотўғри ҳолатда бирга ўсади.
- Ҳимоя оғриқ сезувчанлигини йўқотиш
- Қон оқимининг кучайиши ва суякларнинг резорбсияси
- Оддий юриш пайтида микросинишлар
- Суякларнинг силжиши ва камарларнинг йўқ қилиниши
- Фаол фаза - шиш ва иситма
- Сурункали фаза - доимий деформация
Ким хавф остида
Кўпинча касаллик ўн йилдан ортиқ диабет билан яшаган ва оғир нейропатияга эга бўлган одамларда ривожланади: уйқусизлик, ёниш ёки аксинча, оёқларда сезувчанликнинг тўлиқ йўқолиши. Тетик нуқтаси кўпинча жароҳатлар, ҳатто кичик бўлса ҳам, оёқ операцияси, инфекция ёки ноқулай поябзалда узоқ вақт юришдир. Камроқ, шунга ўхшаш ўзгаришлар нервларга зарар этказадиган бошқа касалликларда содир бўлади. Тушуниш керак: яхши қон оқими ва оёқдаги пулсация бузилмаган бўлса, хавф йўқолмайди - қон айланишининг бузилиши эмас, балки нейропатия этакчи рол ўйнайди.
- Узоқ муддатли диабетес меллитус
- Оғир периферик нейропатия
- Аввалги оёқ жароҳати ёки жарроҳлик
- Аввалги оёқ инфекцияси ва ошқозон яраси
- Оёқ деформациялари ва нотўғри поябзал
- Ортиқча вазн
Семптомлар
Энг эрта белги - оёқлар орасидаги ҳарорат фарқи: таъсирланган одам сезиларли даражада иссиқроқ, уни қўлнинг орқа томони билан текшириш осон. Оёқ шиширади, тери қизариб кетади, ҳажми ошади, лекин умуман оғриқ йўқ ёки бундай расм учун ҳайратланарли даражада заиф. Вақт ўтиши билан шакли ўзгаради: бўйлама камар текисланади ва ҳатто пастга эгилади, таглик қавариқ бўлади ва суяк ўсимталари пайдо бўлади. Бу ўсимталар каллусларни, кейин эса яраларни ҳосил қилади, улар осон инфекцияланади. Кўпинча жиддий оқибатларга олиб келадиган деформациянинг ўзи эмас, балки ошқозон яраси ва инфекцияси.
- Бир оёғи бошқасига қараганда иссиқроқ
- Муҳим оғриқсиз шиш ва қизариш
- Оёқ ҳажмининг ошиши, поябзал тор бўлади
- Яссиланган камар, қавариқ таглик
- Суяк ўсимталари ва тагида каллуслар
- Даволанмайдиган яралар
Диагностика
Фаол босқичда ташхис биринчи навбатда клиник жиҳатдан амалга оширилади: диабет ва нейропатия билан оғриган одамда тўсатдан иссиқ, шишган оёқ, акси исботланмагунча, Чарсот оёғи ҳисобланади. Эрта босқичда рентген нурлари нормал бўлиши мумкин, шунинг учун агар шубҳа туғилса, МРИ ўтказилади, бу эса кўринадиган ўзгаришлардан анча олдин суяк илиги шиши ва микро синишларни аниқлайди. Компютер томографияси операцияни режалаштиришда жой алмашинувини баҳолашга ёрдам беради. Оёқ томирларида қон оқимини ва глюкозаланган гемоглобинни текширишни унутманг. Асосий вазифа - бу ҳолатни суяк инфекциясидан ажратиш, унда тактикалар тубдан фарқ қилади.
- Оёқларнинг ҳарорати ва ҳажмини таққослаш
- Динамикада оёқ суякларининг рентгенограммаси
- Эрта ташхис қўйиш учун оёқнинг МРИ
- Операциядан олдин компютер томографияси
- Артериал қон оқимини баҳолаш
- Глятацияланган гемоглобин ва диабетни назорат қилиш
- Остеомиелитни истисно қилинг
Даволаш ва олдини олиш
Фаол фазадаги асосий ва ажралмас усул - оёқнинг тўлиқ туширилиши. Одатда махсус иммобилизация қилувчи бандаж қўлланилади ёки олинадиган ортез ишлатилади ва улар ҳарорат нормаллашгунча ва жараён сусайгунча бир неча ой давомида кийиш керак. Юкни туширмасдан оғриган оёғида юриш мумкин эмас: ҳар бир қадам ҳалокатни кучайтиради. Шу билан бирга, яхши қон глюкоза назоратига эришилади ва у билан боғлиқ муаммолар даволанади. Фаол фаза тугагандан сўнг индивидуал ортопедик поябзал ва ички тагликлар танланади. Яралар таҳдиди билан оғир деформация бўлса, реконструктив операциялар амалга оширилади. Олдини олиш - кунлик оёқ текшируви ва мутахассисга мунтазам ташриф буюриш.
- Ойлар давомида тўлиқ оёқ тушириш
- Иммобилизация бандажи ёки ортез
- Глюкоза ва глюкозаланган гемоглобин даражасини назорат қилиш
- Махсус ортопедик поябзал ва ички тагликлар
- Жиддий деформациялар учун реконструктив операциялар
- Кундалик оёқнинг ўзини ўзи текшириш
- Мутахассисга мунтазам равишда профилактик ташрифлар