Нима учун гемоглобин камаяди?
Ҳомиладорлик даврида қон плазмасининг ҳажми қизил қон ҳужайралари сонидан тезроқ ўсади, шунинг учун гемоглобиннинг энгил пасайиши физиологик ҳисобланади. Айнан шунинг учун ҳомиладор аёлларда нормал чегаралар ҳомиладорликдан ташқарига қараганда пастроқдир. Бироқ, анемиянинг аксарияти ҳақиқий темир танқислиги билан боғлиқ. Темир онанинг гематопоезига, йўлдошнинг ривожланишига ва боланинг захираларини шакллантиришга сарфланади ва туғруқ пайтида у қонда йўқолади. Шунинг учун ҳомиладорликнинг охирига келиб, этишмовчилик кучаяди.
- Темир танқислиги анемияси энг кенг тарқалган
- Фолат танқислиги анемияси
- Б12 танқислиги камқонлиги
- Сурункали яллиғланиш касалликларида анемия
- Ирсий гемоглобинопатиялар, масалан, талассемия
- Қон кетишидан кейин анемия
Хавф омиллари
Баъзи аёллар кам темир заҳиралари билан ҳомиладорликни бошлайдилар. Улар ферритин томонидан олдиндан аниқланиши мумкин ва этишмовчилик режалаштириш босқичида тузатилиши мумкин. Ҳомиладорлик даврида тез-тез қайт қилиш, тўғри овқатлана олмаслик, ошқозон ва ичакнинг сўрилишини бузадиган сурункали касалликлар хавфи ортади. Ирсий қон касалликлари юзага келган оилаларда шифокор қўшимча тестларни буюриши мумкин.
- Ҳомиладорликдан олдин оғир ҳайз кўриш
- Туғилиш орасидаги интервал икки йилдан кам
- Кўп ҳомиладорлик
- Нотўғри овқатланиш, гўштдан воз кечиш
- Оғир токсикоз
- Сўрилишини бузадиган ошқозон-ичак касалликлари
Семптомлар
Анемиянинг кўплаб белгилари ҳомиладорликнинг умумий шикоятларига ўхшайди ва уларни осонгина эътиборсиз қолдириш мумкин. Темир танқислиги нафақат қонга, балки тери, соч ва тирноқларга ҳам таъсир қилади. Баъзида бўр, муз, тупроқ ёки хом донни истеъмол қилиш истаги бор - бу темир танқислигининг ўзига хос белгисидир. Кучли анемия билан заифлик кундалик фаолиятга халақит беради, нафас қисилиши озгина куч билан намоён бўлади.
- Заифлик, чарчоқ
- Тери ва шиллиқ пардалар рангпар
- Машқ пайтида нафас қисилиши ва юрак уриши
- Бош айланиши, тиннитус
- Тирноқларнинг мўртлашиши, соч тўкилиши, оғиз бурчакларидаги ёриқлар
- Бўр, муз, ғайриоддий ҳидларга интилиш
Диагностика
Умумий қон тести рўйхатга олингандан кейин ва иккинчи ва учинчи триместрларда яна ўтказилади. Гемоглобинга қўшимча равишда, шифокор қизил қон ҳужайраларининг ҳажмини ва тўйинганлигини баҳолайди, бу эса сабабни кўрсатади. Темир заҳираларининг асосий кўрсаткичи ферритиндир: 30 мкг / л дан паст қиймат танқислигини кўрсатади. Ферритин яллиғланиш вақтида нотўғри кўпайиши мумкин, шунинг учун у бошқа кўрсаткичлар билан бирга баҳоланади. Катта қизил қон ҳужайралари учун фолий кислотаси ва Б12 витамини текширилади; ирсий анемияга шубҳа бўлса, қўшимча гемоглобин тестлари ўтказилади.
- Эритроцитлар индекслари билан тўлиқ қон рўйхати
- Ферритин
- Сарум темир, трансферрин
- Фолик кислота ва Б12 витамини
- Ретикулоцитлар
- Талассемияга шубҳа қилиш учун гемоглобин текшируви
Даволаш ва олдини олиш
Темир танқислиги камқонлиги оғиз орқали темир қўшимчалари билан даволанади. Даволаш учун фақат парҳез этарли эмас, лекин гўшт, парранда гўшти, балиқ, баклагиллер ва С витамини билан озиқ-овқатларни истеъмол қилиш яхши ёрдам беради. Темир таблеткаларини чой, қаҳва ёки сут билан қабул қилмаслик яхшироқдир. Агар оғиз орқали қабул қилинадиган дори-дармонлар ёмон қабул қилинса, ёрдам бермаса ёки камқонлик кеч аниқланса, шифокор иккинчи триместрдан бошлаб томир ичига темирни буюриши мумкин. Қон қуйиш фақат оғир анемия учун керак. Фолик кислота барча ҳомиладор аёллар учун тавсия этилади ва темирни қабул қилишнинг дозаси ва давомийлиги шифокор томонидан белгиланади.
- Темир препаратлари - шифокор буюрганидек
- 2-4 ҳафталик даволанишдан сўнг қон тестини кузатиш
- Рационда гўшт, жигар, балиқ, дуккаклилар, кўкатлар
- Режалаштириш босқичида ва биринчи триместрда фолий кислотаси
- Ҳомиладорликдан олдин ферритинни текшириш
- Гемоглобин нормаллашгандан кейин даволанишни давом эттириш