Иккинчи босқич
ЦҲ + фТ4 жуфтлиги қалқонсимон без ташхисининг 95% ни қоплайди: субклиник ҳипотироидизм (ЦҲ↑, Т4 нормал) тез-тез кузатилади, манифест ҳипотироидизм (иккаласи ҳам силжиб) даволанади. Эркин фракция ташувчи оқсилларга боғлиқ эмас ва умумий Т4 дан фарқли ўлароқ, ҳомиладорлик ва эстрогенни қабул қилиш пайтида тўғри бўлади.
Қачон тайинланади?
- чарчоқ, вазн ортиши/йўқотиш, юрак уриши, соч тўкилиши - ЦҲ скрининги;
- қалқонсимон без тугунлари - гормонлар + калситонин;
- Л-тироксин ва тиреостатиклар билан терапияни назорат қилиш;
- ҳомиладорликни режалаштириш ва ҳомиладорлик - мажбурий ЦҲ;
- отоиммун тироидит - антикорлар.
Қалқонсимон без тестларининг мантиқийлиги
ЦҲ асосий регулятор ва энг сезгир скрининг ҳисобланади: гипофиз бези без гормонларидаги энг кичик ўзгаришларга жавоб беради. Эркин Т4 ва Т3 ҳипо-/гипертироидизмнинг оғирлигини аниқлайди, антикорлар (АТ-ТПО, АТ-ТГ) отоиммüн сабабни топади, ЦҲ рецепторларига антикорлар Гравес касаллигини тасдиқлайди, калситонин тугунларда медуллар саратонидан ҳимоя қилади. Ҳар доим ЦҲ билан бошланг - қолганлари кўрсатмаларга мувофиқ, кераксиз харажатларсиз.