Бронхда нима содир бўлади
Бронхнинг ички қисми киприкли ҳужайралар билан қопланган бўлиб, улар доимо шиллиқни ташқарига чиқариб ташлайди. Узоқ муддатли ёки кучли яллиғланиш билан бу механизм бузилади, бронхиал девор эластиклигини йўқотади ва чўзилиб кетади. Халтага ўхшаш кенгайишларда шилимшиқ олиб ташланмайди ва бактериялар учун кўпайиш жойига айланади. Сурункали инфекция яллиғланишни давом эттиради, деворни янада йўқ қилади ва атрофдаги ўпка тўқимасини ўз ичига олади. Вақт ўтиши билан ўпканинг бир қисми нафас олишда иштирок этишни тўхтатади ва нафас қисилиши пайдо бўлади. Жараён одатда пастки лобларда локализе қилинади, лекин кенг тарқалган бўлиши мумкин.
- Кирпикларнинг шикастланиши ва шиллиқ қаватнинг тўпланиши
- Бронхларнинг кенгайиши ва деформацияси
- Доимий бактериал колонизация
- Яллиғланиш билан бронхлар деворини йўқ қилиш
- Нафас олишда ўпканинг бир қисми иштирокининг пасайиши
Сабаблари
Баъзи ҳолатлар болаликдан бошланади: оғир пневмония, кўк йўтал, қизамиқ ёки бегона жисмнинг аспирацияси бронхга зарар этказади ва кенгайиш аста-секин шаклланади. Катталардаги ўтмишдаги сил касаллиги, сурункали ўпка касалликлари ва безовта қилувчи моддаларни узоқ вақт инҳалациялаш муҳим аҳамиятга эга. Алоҳида гуруҳ ирсий ва тизимли шароитлардан иборат: кистик фиброз, асосий силиер дискинезия, иммунитет танқислиги, роматоид артрит, яллиғланишли ичак касалликлари. Бунинг сабабини топиш жуда муҳим, чунки баъзи ҳолларда уни алоҳида даволаш мумкин.
- Ўтган оғир пневмония, кўк йўтал, қизамиқ
- Ўпка туберкулёзи
- Кистик фиброз
- Бирламчи силиер дискинезия
- Иммунитет танқислиги
- Чет жисмнинг аспирацияси
- Сурункали обструктив ўпка касаллиги, чекиш
Семптомлар
Этакчи аломат - балғамли кунлик йўтал бўлиб, одам кўпинча унинг нормаси деб ҳисоблайди. Балғам эрталаб осонроқ чиқади ва тананинг ҳолатини ўзгартирганда, унинг миқдори сезиларли бўлиши мумкин, ранги очиқдан яшил ранггача бўлиши мумкин. Касалликнинг кучайиши вақти-вақти билан содир бўлади: иситма, заифлик, йўталнинг кучайиши, йирингли балғам, баъзида қон чизиқлари. Вақт ўтиши билан жисмоний машқлар пайтида нафас қисилиши, вазн йўқотиш ва синусит ривожланади. Узоқ муддатли касалликнинг характерли, аммо мажбурий бўлмаган белгиси бармоқларнинг терминал фаланжларининг қалинлашиши ҳисобланади.
- Балғам билан ҳар куни йўтал, айниқса эрталаб
- Кучланиш даврида йирингли балғам
- Такрорий бронхит ва пневмония
- Гемоптизи, кўпинча кўп эмас
- Машқ пайтида нафас қисилиши
- Заифлик, вазн йўқотиш
- Сурункали синусит
Диагностика
Мунтазам рентгенограмма кўпинча бронхоектазни кўрсатмайди, шунинг учун асосий усул - юқори аниқликдаги компютер томографияси: кенгайган бронхларни, уларнинг шакли ва даражасини кўради. Кучланиш ҳолатларида мақсадли даволанишни таъминлаш учун антибиотикларга сезувчанликни аниқлаш учун балғам маданияти талаб қилинади. Спирометрия нафас йўлларининг обструкция даражасини баҳолайди. Кейинчалик, улар сабабни излайдилар: иммунитет кўрсаткичларини текширадилар, сил касаллигини истисно қиладилар ва муковисцидозга шубҳа бўлса, махсус тестлар ўтказилади. Маҳаллий лезёнлар учун бронкоскопия кўриб чиқилади.
- Юқори аниқликдаги кўкрак қафасининг КТ
- Антибиограмма билан балғам маданияти
- Спирометрия
- Тўлиқ қон рўйхати, С-реактив оқсил
- Сил касаллигини истисно қилиш
- Иммунитет ҳолатини баҳолаш
- Кўрсатмаларга кўра бронкоскопия
Даволаш
Даволашнинг асоси бронхларни ҳар куни тозалашдир. Нафас олиш машқлари, балғамни тўкиш учун тананинг махсус позициялари, шифокор томонидан ўргатилган усуллардан фойдаланган ҳолда йўталиш ва этарли миқдорда суюқлик ичиш ҳар қандай таблеткадан кўра яхшироқ ишлайди. Балғамни суюлтирувчи воситалар ва инҳалиялар рецепт бўйича қўлланилади. Антибиотиклар алевленмелер учун ишлатилади ва &қуот;қўшнингизга нима ёрдам берди&қуот; тамойили бўйича эмас, балки маданият натижалари асосида танланади; назорациз фойдаланиш бактериал қаршиликка олиб келади. Йиллик грипп ва пневмококкка қарши эмлаш, чекишни ташлаш, синуситни даволаш ва яхши овқатланиш муҳим аҳамиятга эга. Тез-тез кучайиши билан чекланган зарар бўлса, ўпканинг бир қисмини жарроҳлик йўли билан олиб ташлаш муҳокама қилинади.
- Кундалик бронхиал дренаж ва нафас олиш машқлари
- Юталиш техникасини ўргатиш
- Белгиланганидек инҳалиялар ва муколитиклар
- Маданият натижаларига кўра алевленме учун антибиотиклар
- Грипп ва пневмококкка қарши эмлаш
- Чекишни ташлаш, инфекция ўчоқларини даволаш
- Жисмоний фаоллик ва яхши овқатланиш
- Маҳаллий лезёнларни жарроҳлик даволаш