Кам давр нима деб ҳисобланади?
Оддий ҳайз кўриш 2 кундан 8 кунгача давом этади, умумий қон йўқотиш ҳар бир циклда тахминан 5-80 мл ни ташкил қилади. Амалда, аёл милилитрларга эмас, балки одатдаги ҳажмига қараб бошқарилади: агар илгари кунига бир нечта прокладкалар керак бўлса, энди ҳар куни этарли бўлса, биз гипоменорея ҳақида гапирамиз. Циклнинг ритми алоҳида баҳоланади: кам, аммо мунтазам даврлар ва кечикишлар туфайли кам даврлар - бу турли сабабларга кўра турли хил ҳолатлар. Касаллик, парвоз ёки стрессдан кейин бир марталик эпизод ташвиш туғдирмайди.
- Бўшатиш доғли, жигарранг ёки жуда очиқ рангга эга
- Ҳайз кўриш одатдаги 4-5 ўрнига 1-2 кун давом этади
- Ўтган йилларга нисбатан ҳажми сезиларли даражада камайди
- Баъзан кечикишлар ва тартибсиз даврлар билан бирга келади
Бу қачон норма ҳисобланади?
Ҳайз кўриш бошланганидан кейин биринчи бир ярим йилдан икки йил ўтгач, цикл эндигина созланмоқда; овуляция ҳар ойда содир бўлмайди, шунинг учун оқим ҳажми ўзгаради. 40-45 йилдан кейин фолликуллар таъминоти тугайди ва даврлар аста-секин қисқаради ва сийрак бўлади - бу менопаузанинг табиий ёндашувидир. Комбинацияланган контрацептивлар, гормонал спираллар ва тери ости имплантлари фонида кам ёки умуман йўқ ҳайз кўриш одатий ҳолдир: уларнинг таъсири остида эндометриум ингичка бўлиб, рад қилиш учун деярли ҳеч нарса йўқ. Эмизган оналар ҳам кўпинча ҳайз кўриш қайтиб келганидан кейин биринчи циклларда доғларни сезадилар.
- Менархдан кейинги биринчи йиллар
- 40-45 йилдан кейин пременопоз
- Комбинацияланган контрацептивлар ва гормонал интраутерин восита
- Эмизиш даври
- Стресс, парвоз ёки касалликдан кейин битта эпизод
Мумкин сабаблар
Кўпинча танқислик эндометриумнинг паст эстроген даражаси туфайли ўсишга вақти йўқлиги билан боғлиқ. Бу тана вазнининг этишмаслиги ва қаттиқ диеталар, кучли машғулотлар, узоқ муддатли стресс, шунингдек, гипофиз ва қалқонсимон без касалликлари билан содир бўлади. Иккинчи катта сабаблар гуруҳи эндометриумнинг ўзига зарар этказишдир: куретаж ва яллиғланишдан кейин интраутерин ёпишқоқлик, сурункали эндометрит. Камроқ, поликистик тухумдон синдроми, эрта тухумдон этишмовчилиги ва баъзи дори-дармонларни қабул қилиш рол ўйнайди. Репродуктив ёшдаги аёлларда ҳар қандай тўсатдан озғинлик биринчи навбатда ҳомиладорлик, шу жумладан эктопик ҳомиладорлик учун текширилади.
- Оғирликни йўқотиш, қаттиқ диеталар, овқатланишнинг бузилиши
- Сурункали стресс ва уйқу этишмаслиги, юқори спорт юклари
- Қалқонсимон без касалликлари, пролактин ортиши
- Поликистик тухумдон синдроми
- Интраутерин ёпишқоқлик ва сурункали эндометрит
- Тухумдонлар заҳираси камаяди, менопауза яқинлашади
- Ҳомиладорлик, шу жумладан эктопик
Қандай текширувлар керак
Текширув гинекологнинг текшируви ва ҳайз кўриш тақвимини аниқлаштириш билан бошланади: давомийлиги, ритми ва ҳажми ўзгарган момент муҳим аҳамиятга эга. Бачадон ва тухумдонларнинг ултратовуш текшируви эндометриумнинг қалинлигини, фолликулларнинг ҳолатини ва ёпишқоқлик белгиларини кўрсатади. Гормонлар циклнинг маълум кунларида берилади, шунинг учун шифокор режимни белгилайди: одатда ФШ, ЛҲ, пролактин, ЦҲ ва кўрсатмаларга кўра - эстрадиол, тестостерон ва анти-Муллериан гормони. Агар интраутерин ёпишқоқлик ёки сурункали яллиғланишга шубҳа бўлса, эндометриял биопсия билан ҳистероскопия амалга оширилади.
- Ҳомиладорлик тести ёки қон ҳСГ
- Гинекологнинг текшируви ва ҳайз кўриш тақвимини баҳолаш
- Бачадон ва тухумдонларнинг ултратовуш текшируви, терсиҳен трансвагинал
- ФШ, ЛҲ, пролактин, ЦҲ, кўрсаткичларга кўра - эстрадиол ва АМҲ
- Шубҳали битишмалар учун эндометриял биопсия билан ҳистероскопия
Нима қилиш керак ва қандай даволаш керак
Даволанадиган аломат эмас, балки сабаб, шунинг учун универсал схема йўқ. Муаммо кам вазн ва ортиқча юк бўлса, овқатланишни тиклаш, уйқу ва оқилона жисмоний фаолият кўпинча дори-дармонларсиз циклни қайтаради. Қалқонсимон без касалликлари ва пролактиннинг кўпайиши бўлса, асосий бузилиш тузатилгандан сўнг цикл нормаллашади. Интраутерин адезёнлар учун ҳистероскопик дисекция амалга оширилади, сўнгра эндометрияни қўллаб-қувватлайди. Гормонал дорилар ҳомиладорлик режаларини ҳисобга олган ҳолда фақат шифокор томонидан танланади. Агар контрацепция туфайли ҳайз кўриш кам бўлса ва ҳамма нарса тартибда бўлса, даволаниш шарт эмас.
- Оғирлик, овқатланиш ва уйқу режимини нормаллаштиринг
- Ҳаддан ташқари ўқув юкларини камайтиринг
- Қалқонсимон без касалликлари ва гиперпролактинемияни даволаш
- Интраутерин ёпишқоқликни ҳистероскопик даволаш
- Гормонал терапия қатъий равишда шифокор томонидан белгиланади
- Менстрüел календарни сақланг ва уни учрашувда кўрсатинг
