Эндометриоз билан нима содир бўлади
Эндометриоз ўчоқлари бачадоннинг ички қопламининг тўқимаси каби тузилган ва бир хил гормонал сигналларга бўйсунади. Ҳар бир цикл улар ўсади ва рад этилади, лекин улардан қон чиқмайди.
Натижада, тўқималарда сурункали яллиғланиш ривожланади, ёпишқоқлик пайдо бўлади ва тухумдонларда қуюқ, қалин таркибга тўлган кисталар пайдо бўлади - улар эндометриотик ёки &қуот;шоколадли&қуот; кисталар деб аталади. Битишмалар тос бўшлиғининг анатомиясини ва органларнинг ҳаракатчанлигини бузади, бу эса оғриқ ва бепуштликни келтириб чиқаради.
Касалликнинг аниқ сабаби аниқланмаган. Энг машҳур гипотеза буни ҳайз кўриш қонининг бачадон найчалари орқали қорин бўшлиғига қайтарилиши билан изоҳланади, аммо кўпчилик аёлларда бундай рефлюкс оқибатларсиз содир бўлади - бу иммунитет тизимининг хусусиятлари ҳам, генетик мойиллик ҳам рол ўйнайди.
Семптомлар
- Ҳайз пайтида кучли оғриқ, ёш билан ортиб боради
- Ҳайздан ташқари сурункали тос оғриғи
- Жинсий алоқа пайтида оғриқ, айниқса чуқур пенетрация билан
- Ичак ҳаракати ва ҳайз пайтида сийиш пайтида оғриқ
- Ҳайздан олдин ва кейин қоронғу оқишни аниқлаш
- Оғир ҳайз кўриш
- Баъзида бепуштлик ягона намоён бўлади
- Қаттиқ чарчоқ
- Шишиш, ичак ҳаракатлари
- Қувиқ ва ичакларнинг шикастланиши туфайли сийдик ёки нажасдаги қон
Шакллар ва босқичлар
- Перитонеал эндометриоз - тос перитонидаги шикастланишлар
- Эндометриоид тухумдон кисталари - эндометриома
- Чуқур инфилтратив эндометриоз - утеросакрал лигаментлар, ичак девори, сийдик пуфагининг шикастланиши; энг оғриқли шакли
- Аденомиёз - бачадон танасининг эндометриози; кўпинча алоҳида кўриб чиқилади
- Экстрагенитал эндометриоз - тос бўшлиғидан ташқарида кам учрайдиган локализация
- И дан ИВ гача бўлган босқичлар лапароскопия пайтида шикастланишлар ва ёпишқоқликларнинг тарқалиши билан белгиланади.
Муҳим хусусият: эндометриознинг босқичи оғриқнинг зўравонлиги билан яхши боғлиқ эмас. Минимал лезёнлар бўлган аёл кучли оғриқни бошдан кечириши мумкин ва кенг тарқалган жараён билан баъзида деярли ҳеч қандай шикоятлар йўқ. Шунинг учун даволаш фақат босқичга қараб эмас, балки симптомлар ва репродуктив режаларга мувофиқ танланади.
Эндометриоз ва бепуштлик
- Адезёнлар фаллоп найчаларининг ўтказувчанлиги ва ҳаракатчанлигини бузади
- Тос суягининг анатомияси ўзгариб, тухумни ушлашни қийинлаштиради
- Сурункали яллиғланиш тухум сифати ва имплантация шароитларини бузади
- Эндометриоид кисталар тухумдонлар заҳирасини камайтиради - ўз-ўзидан ҳам, операциядан кейин ҳам
- Энгил шаклларда лезёнларни лапароскопик олиб ташлаш табиий концепция эҳтимолини оширади.
- Оғир шаклларда ва кам заҳирада ИВФни дарҳол муҳокама қилиш кўпинча оқилона бўлади
Диагностика
- Тонозлар ва утеросакрал лигаментларда оғриқни баҳолаш билан гинеколог томонидан текширув
- Трансвагинал ултратовуш - эндометриоид кисталар ва аденомиёзни яхши аниқлайди, аммо перитонеал лезёнларни кўрмайди.
- тос аъзоларининг МРИ - чуқур инфилтратив эндометриозга шубҳа қилинган тақдирда
- Тухумдонлар заҳирасини баҳолаш: АМҲ, антрал фолликуллар сони
- СА-125 ўсимта белгиси - кўтарилиши мумкин, аммо ташхис учун хос эмас
- Лезёнларнинг биопсияси билан лапароскопия ташхисни тасдиқлаш учун олтин стандарт ҳисобланади
- Ичаклар ва сийдик пуфагига шубҳа қилинган зарар учун колоноскопия ва систоскопия
- Оғриқ кундалиги - даволаш динамикасини объэктив баҳолашга ёрдам беради
Даволаш
- Оғриқни даволаш - стероид бўлмаган яллиғланишга қарши дорилар
- Доимий режимда комбинацияланган гормонал контрацептивлар
- Прогестерон препаратлари узоқ муддатли терапиянинг асосларидан биридир
- Интраутерин гормонал тизим
- ГнРҲ агонистлари - қисқа курс, одатда операциядан олдин ёки оғир шаклларда
- Зарарларни кесиш ёки электр йўқ қилиш билан лапароскопия
- Эндометриоид киста учун лапароскопик систектомия
- Адезёнларни ажратиш - салпинго-овариолиз
- Жарроҳлик пайтида ёпишқоқликка қарши тўсиқларни киритиш
- Эндометриоз билан боғлиқ бепуштлик учун ИВФ
- Сурункали оғриқлар билан кенг қамровли иш, шу жумладан тос бўшлиғи физиотерапияси ва психологик ёрдам
Эндометриоз - бу қайталанишга мойил сурункали касаллик. Даволашнинг ҳақиқий мақсадлари - бу бир марталик &қуот;доимий олиб ташлаш&қуот; эмас, балки оғриқни назорат қилиш, туғилишни сақлаш ва нормал ҳаёт сифати. Жарроҳликдан сўнг, одатда, лезёнларнинг қайтишини олдини олиш учун гормонал терапия буюрилади.
Тошкентда эндометриоз қаерда даволанади
Бизга юқори сифатли трансвагинал ултратовуш текшируви, МРИга кириш ва тухумдонлар устида ишлашнинг нозик усуллари билан лапароскопияни яхши биладиган жарроҳлик хизмати керак.
Пойтахтимизда эндометриозни текшириш ва даволаш, жумладан киста ва жароҳатларни лапароскопик усулда олиб ташлаш УРОЛОГИС СОМПЛЕХ тиббиёт маркази ва “Тошкент Тиббиёт маркази Парк” клиникасида амалга оширилмоқда.
Агар сиз ҳомиладорликни режалаштирмоқчи бўлсангиз, тухумдонлар заҳирасини баҳолашни тухумдонлар операциясидан олдин шифокорингиз билан муҳокама қилишни унутманг. Бу ҳаракатлар тартиби келажакдаги имкониятларга бевосита таъсир қиладиган ҳолат. Клиника алоқалари қуйида келтирилган.
