Яллиғланиш қандай ривожланади
Кўпинча инфекция суякка пулпа ўлган тиш илдизининг тепаси орқали киради. Йиринг илдизда тўпланади, сўнгра суяк илиги бўшлиқлари орқали тарқалади, суяк ҳудудининг озиқланишини бузади ва у ўлади. Ўлик бўлак секвестр деб аталади - тана уни аста-секин соғлом тўқималардан ажратади. Пастки жағ юқори жағга қараганда тез-тез таъсирланади, чунки унинг суяги зичроқ ва қон билан яхши таъминланмаган ва яллиғланиш ичкарида осонроқ бўлади. Шу билан бирга, периостеум ва унинг атрофидаги юмшоқ тўқималар яллиғланади, натижада юзнинг аниқ шишиши кузатилади.
- Одонтоген - касал тишдан, энг кенг тарқалган вариант
- Травматик - жағнинг синишидан кейин
- Гематоген - қон оқими билан, кўпинча болаларда
- Ўткир, субакут ва сурункали босқичлар
- Сурункали курс давомида секвестрларнинг шаклланиши
- Дори-дармонли остеонекроз алоҳида ҳолат сифатида
Семптомлар
Ўткир остеомиелит тез бошланади. Оғриқ маҳаллийдан диффузга ўзгаради, қулоққа, маъбадга ва бўйинга тарқалади, ҳарорат 38-39 ° С гача кўтарилади, заифлик ва титроқ пайдо бўлади. Юз зарарланган томондан шиширади, жағ остидаги лимфа тугунлари катталашади ва оғриқли бўлади. Оғиздан ёқимсиз ҳид пайдо бўлади, қўзғатувчи тиш атрофидаги тиш гўшти қизариб, икки томондан шиширади, жароҳатдаги тишлар ҳаракатчан бўлади. Пастки жағнинг шикастланишининг характерли белгиси асабнинг сиқилиши туфайли пастки лаб ва иякнинг хиралашиши ҳисобланади. Оғизни очиш оғриқли ва чекланган бўлади.
- Жағда кучли диффуз оғриқ
- Юқори ҳарорат, заифлик, титроқ
- Юзнинг шишиши ва катталашган лимфа тугунлари
- Бир нечта тишларнинг ҳаракатчанлиги
- Тиш гўштидан йирингли оқинди, ёмон ҳид
- Пастки лабнинг хиралашиши
- Оғизнинг очилишини чеклаш
Диагностика
Ташхис клиник кўриниш ва текширув маълумотлари асосида стоматолог томонидан амалга оширилади. Мақсадли рентген ва жағнинг рентгенограммаси дастлабки кунларда деярли нормал кўриниши мумкин: суякдаги рентген ўзгаришлар дарҳол пайдо бўлмайди, шунинг учун оддий рентген ташхисни истисно қилмайди. Вақт ўтиши билан суякларни йўқотиш жойлари кўринади, сурункали ҳолатларда эса секвестр. КТ лезён даражасини аниқроқ кўрсатади ва операцияни режалаштиришга ёрдам беради. Қон тести лейкоцитлар ва ЭСР кўпайишини аниқлайди. Бўшатиш антибиотикларга сезгирликни аниқлаш учун маданиятга юборилади.
- Тиш жарроҳ томонидан текширув
- Қўзғатувчи тишнинг кўриш тасвири
- Жағнинг рентгенограммаси
- Жарроҳлик ва сурункали курсни режалаштириш учун КТ
- Умумий қон текшируви
- Флора ва сезувчанлик учун йирингли маданият
- Қандли диабетни аниқлаш учун қон глюкоза
Даволаш
Асосий тамойил - инфекция манбасини олиб ташлаш ва йирингни дренажлашни таъминлаш. Кўпинча сабабчи тиш олиб ташланади, хўппоз очилади ва дренажланади, агар керак бўлса, юмшоқ тўқималардан дренажлаш учун кесмалар қилинади. Шу билан бирга, антибиотиклар буюрилади, маданият, оғриқ қолдирувчи воситалар ва детоксификация терапиясини ҳисобга олган ҳолда шифокор томонидан танланади. Оғир ҳолатларда даволаниш касалхонада амалга оширилади. Сурункали остеомиелит бўлса, секестректомия амалга оширилади - суякнинг ўлик жойларини олиб ташлаш. Дурулама ва иситиш билан уйда даволаниш нафақат фойдасиз, балки хавфлидир: иссиқлик йирингнинг тарқалишини тезлаштиради.
- Қўзғатувчи тишни олиб ташлаш
- Йирингли лезённи очиш ва дренажлаш
- Шифокор томонидан тайинланган антибиотик терапияси
- Оғриқни бошқариш ва инфузион терапия
- Оғир ҳолатларда касалхонада даволаниш
- Сурункали шакл учун секестректомия
- Иситиш ва компрессларни қатъиян рад этиш
Мураккабликлар ва олдини олиш
Даволанмаган остеомиелит юз ва бўйин флегмонасига, нафас олиш таҳдиди билан оғиз бўшлиғида яллиғланишга, инфекциянинг орбитага ва бош суяги бўшлиғига тарқалишига, сепсисга ва узоқ давом этиши билан - жағнинг патологик синиши ва доимий деформацияга олиб келиши мумкин. Болаларда жағнинг ўсишида ва доимий тишларнинг куртакларида бузилишлар бўлиши мумкин. Олдини олиш оддий ва ишончли: кариесни бошламанг, периодонтитни даволаманг ва тиш оғригунча кутманг, йилига икки марта тиш шифокорига кўрикдан ўтинг ва диабетнинг ўрнини тўлдиринг.
- Юз ва бўйиннинг селüлити
- Орбитага ва краниал бўшлиққа тарқалади
- Сепсис
- Жағнинг патологик синиши
- Сурункали оқма ва деформация
- Олдини олиш: кариесни ўз вақтида даволаш ва йилига икки марта текширувлар
