У ўзини қандай намоён қилади?
Кўпинча битта қулоқ таъсир қилади. Одам ўзини тиқилиб қолади, гўё қулоққа вилка қўйилгандек, товушлар жим бўлиб, бузилади, суҳбатдошнинг нутқи, айниқса телефонда тушунарсиз эшитилади. Қулоқда деярли ҳар доим шовқин бор - қўнғироқ, ғувуллаш ёки ҳуштак. Баъзи беморлар бош айланиши ёки беқарорликни бошдан кечиришади, бу ички қулоқнинг вестибуляр қисмининг иштирокини кўрсатади. Одатда оғриқ йўқ, қулоқдан оқинди йўқ ва бу оғриқнинг йўқлиги кўпинча ҳеч қандай ёмон нарса содир бўлмаган деган нотўғри таассурот яратади.
- Қулоқда тиқинлик ва жун ҳисси
- Бир неча соат ичида тўсатдан эшитиш ҳалокати
- Қулоқдаги шовқин ёки жиринглаш
- Овозларнинг бузилиши, нутқнинг тушунарсизлиги
- Баъзи беморларда бош айланиши
- Оғриқ ёки оқим йўқ
Мумкин сабаблар
Аксарият ҳолларда маълум бир сабабни аниқлаш мумкин эмас ва бу ҳолат идиопатик ҳисобланади. Ички қулоққа вирусли зарар этказиш, қон таъминоти бузилиши ва иммунитет механизмларининг роли таклиф этилади. Баъзи беморларда ўзига хос сабаблар топилади: учиш ёки шўнғин пайтида баротравма, акустик травма, бош травмасı, ўрта қулоқнинг яллиғланиши, акустик нейрома, отоиммüн касалликлар, баъзи дориларнинг ён таъсири. Неврологик сабаблар алоҳида кўриб чиқилади, бунда эшитиш қобилиятини йўқотиш бошқа аломатлар билан бирлаштирилади ва шошилинч ёрдам талаб қилади.
- Аниқ сабабсиз идиопатик шакл
- Ички қулоқнинг вирусли инфекцияси
- Коклеанинг қон таъминоти бузилган
- Парвоз ёки шўнғин пайтида баротравма
- Акустик ва травматик мия шикастланиши
- Акустик неврома
- Отоиммüн касалликлар
- Баъзи дориларнинг токсик таъсири
Нега биринчи кунлар муҳим?
Ички қулоқнинг сезгир ҳужайралари жуда заиф: агар зарар этказувчи омил узоқ вақт давомида ҳаракат қилса, ўзгаришлар қайтарилмас ҳолга келади. Шунинг учун даволаш семптомлар бошланганидан кейин биринчи кунларда бошланганда энг самарали ҳисобланади ва кечикиш билан унинг самарадорлиги пасаяди. Одатий хато - тиқилиб қолиш ўз-ўзидан ўтиб кетади деган умидда бир ҳафта кутиш, мумни юмшатиш ёки қулоқни иситиш учун томчиларни томизиш. Тўғри тактика оддий: агар эшитишнинг кескин пасайишини сезсангиз, худди шу куни КББ шифокорига мурожаат қилинг ва агар учрашувга ёзилишнинг иложи бўлмаса, навбатчи ёрдамига мурожаат қилинг.
- Эрта даволаниш тикланиш имкониятини оширади
- Кечикиш терапия самарадорлигини пасайтиради
- Ўз-ўзидан яхшиланишни ҳафталар кута олмайсиз
- Томчилар ва иситиш билан ўз-ўзидан даволаманг
- Худди шу кунни даволаш энг яхши тактикадир
Сўров
Шифокор оддий сабабларни дарҳол бартараф этиш учун қулоқ канали ва қулоқ пардасини текширади: серум тиқин, бегона жисм, ўткир отитис медиа. Кейин йўқотишнинг тури ва даражасини аниқлаш учун эшитиш тести ўтказилади - бу ички қулоқнинг шикастланишини ўрта қулоқ муаммоларидан ажратиб турадиган нарса. Акустик нейрома ва бошқа шаклланишларни истисно қилиш учун ички қулоқ ва миянинг магнит-резонанс томографияси мажбурийдир. Бундан ташқари, умумий тестлар, коагуляцион параметрлар, қон шакар ва агар кўрсатилса, отоиммüн касалликлар ва инфекциялар белгилари баҳоланади.
- Қулоқ ва қулоқ пардасини текшириш
- Эшитиш қобилиятини йўқотиш турини аниқлаш учун эшитиш текшируви
- Тимпанометрия
- Ички қулоқ ва миянинг МРИ
- Умумий ва биокимёвий қон текшируви
- Вертигода вестибуляр функцияни баҳолаш
Даволаш
Даволашнинг асоси глюкокортикоидлар билан гормонал терапия бўлиб, у тизимли равишда буюрилади ёки тўғридан-тўғри тимпаник бўшлиққа киритилади; Танлаш ва режим ҳамроҳлик қилувчи касалликларни, биринчи навбатда диабет ва гипертензияни ҳисобга олган ҳолда шифокор томонидан белгиланади. Агар сабаб аниқланса, у даволанади: ўрта қулоқнинг яллиғланиши, баротравма, отоиммüн жараён. Беморга дам олиш, шовқин, чекиш ва спиртли ичимликларни истеъмол қилмаслик, қон босими ва шакарни назорат қилиш тавсия этилади. Агар эшитиш тўлиқ тикланмаса, эшитишни алмаштириш бир неча ойдан кейин муҳокама қилинади. Қулоқдаги доимий шовқин алоҳида усуллар, жумладан, овоз терапияси ва оғир ноқулайлик туғилганда психолог билан ишлаш ёрдамида тузатилади.
- Глюкокортикоидлар тизимли равишда ёки тимпаник бўшлиққа
- Терапияни иложи борича тезроқ бошланг
- Аниқланган сабабни даволаш
- Шовқинни чеклаш, чекиш ва спиртли ичимликларни ташлаш
- Қон босими ва шакарни назорат қилиш
- Даволанишдан кейин эшитишни назорат қилиш тести
- Тўлиқ тикланиш учун эшитиш воситаси
- Тиннитус билан курашиш усуллари
