Қулоқ оғриғи қандай?
Қулоқ ташқи, ўрта ва ички қисмлардан иборат бўлиб, оғриқ кўпинча биринчи иккитаси билан боғлиқ. Ташқи отит билан трагусни босиб, аурикулани тортганда оғрийди. Отитис медиа чуқур тортишиш ёки зонклама оғриғини беради, агар мембрана ёрилиб, оқинди пайдо бўлса, пасаяди. Бундан ташқари, қулоқ тишлар, жағлар, фаренкс ва гıртлаклар учун умумий бўлган бир нечта нервларнинг шохлари томонидан иннервация қилинади, шунинг учун бу жойлардан оғриқ қулоқда сезилиши мумкин. Бундай оғриқлар йўналтирилган оғриқлар деб аталади.
- Бирламчи - қулоқнинг ўзи касалликлари учун
- Кўзда тутилган - тишлардан, бўғимлардан, фаренксдан, бўйинбоғдан
- Ўткир тортишиш - кўпинча отитис медиа
- Қулоққа тегганда оғриқ - кўпинча ташқи отит
- Парвоз пайтида оғриқни босиш - баротравма
- Пуфакчалар билан ёнаётган оғриқ - ҳерпетик лезён
Мумкин сабаблар
Болаларда асосий сабаб АРВИ туфайли ўткир отит оммавий ахборот воситаларидир, чунки уларнинг эшитиш найчаси қисқа ва кенгдир. Катталарда ташқи отит тез-тез пайдо бўлади, сузишдан кейин ривожланади, қулоқ каналининг таёқчалари билан шикастланиши ва экзема. Қулоқ каналидаги фурункул чайнаш пайтида ўткир оғриқни келтириб чиқаради. Баротравма бурун тиқилиб қолган самолёт қўнаётганда пайдо бўлади. Қулоқдан ташқари сабаблар орасида кариес ва донолик тишларининг яллиғланиши, тишларнинг силлиқлаши туфайли темпоромандибулар бўғимнинг дисфункцияси, томоқ оғриғи ва фарингит этакчи ҳисобланади. Чекувчининг доимий бир томонлама оғриғи фаренкс ва гıртлакларни текширишни талаб қилади.
- Ўткир отитис медиа
- Ташқи отит ва эшитиш каналининг фурункуласи
- Олтингугурт вилкаси ва бегона жисм
- Қулоқнинг баротравмаси
- Мастоидит - отит оммавий ахборот воситаларининг асоратлари
- Тишлар ва темпоромандибулар қўшимчалар билан боғлиқ муаммолар
- Томоқ оғриғи, фарингит, перитонсиллар хўппоз
- Невралгия ва фарингеал шишлар - камроқ
Билан боғлиқ аломатлар
Отитис медиа билан оғриқ тиқилиши ва эшитиш қобилиятини йўқотиши, иситма ва ёш болаларда - йиғлаш, безовталик, овқатдан бош тортиш ва қулоқни тортиш билан бирга келади. Қулоқдан оқинди мембрананинг ёрилиши ёки ташқи отитни кўрсатади. Қичишиш, қулоқ каналининг шишиши ва чайнаш пайтида оғриқ ташқи отит ва фурункулларга хосдир. Бўғимга босиш, оғизни очганда оғриқ ва чайнаш мушакларининг эрталаб чарчоқлари темпоромандибулар бўғимдан далолат беради. Ютиш пайтида оғриқ, қулоққа нурланиш, тонзиллитга хосдир. Юзнинг ассиметрияси бўлган аурикуладаги пуфакчалар хавфли ҳерпетик лезённинг белгисидир.
- Эшитиш қобилиятининг йўқолиши ва тиқилиши
- Қулоқдан оқинди
- Қулоқ каналининг қичиши ва шишиши
- Ҳарорат, боланинг безовталиги
- Чайнаш пайтида жағда босиш ва оғриқ
- Ютиш пайтида оғриқ
- Қулоқдаги тошма
Диагностика
Асосий усул - отоскоп ёки эндоскоп ёрдамида қулоқни текшириш: шифокор қулоқ канали ва қулоқ пардасини баҳолайди, мум, бегона жисм, шиш, бўртиб чиққан мембранани ёки тешилишни кўради. Агар керак бўлса, аудиометрия ва тимпанометрия амалга оширилади. Агар қулоқ соғлом кўринса, ЛОР шифокори бурун, фаренкс ва ҳалқумни текширади, темпоромандибуляр бўғимларни текширади ва сизни стоматолог ёки неврологга юбориши мумкин. Агар мастоидит, холестеатома ёки асоратлардан шубҳа қилинган бўлса, темпорал суякларнинг компютер томографияси буюрилади. Қулоқдан смеар олиш узоқ муддатли ёки такрорий курс учун керак.
- Қулоқнинг отоскопияси ёки эндоскопияси
- Аудиометрия ва тимпанометрия
- Фаренкс ва ҳалқумнинг эндоскопияси
- Қулоқ оқиши маданияти
- Вақтинчалик суякларнинг компютер томографияси асоратларни аниқлаш учун
- Тиш шифокори томонидан шубҳали тишлар ва қўшма муаммолар учун текширув
Даволаш ва уйда нима қилиш керак
Текширувдан олдин сиз ёшга қараб тасдиқланган анестетик ва антипиретик препаратни қабул қилишингиз ва бошингизни кўтариб ухлашингиз мумкин. Шифокор мембрананинг тешилиши ва йирингли жараённи истисно қилмагунча, қулоққа спиртли ичимликларни, ёғларни, ўсимлик шарбатларини қўйманг ёки қулоқни қиздирманг. 6 ойдан ошган болаларда энгил курс билан ўткир отитис медиа учун шифокор баъзида кузатиш ва оғриқни йўқотишни таклиф қилади, чунки кўплаб отитлар ўз-ўзидан ўтиб кетади; бошқа ҳолларда антибиотиклар буюрилади. Отитис эхтерна қулоқ каналини туалетдан кейин қулоқ томчилари билан даволанади. Шифокор мум ва бегона жисмларни олиб ташлайди.
- Оғриқ қолдирувчи ва антипиретиклар
- Антибиотиклар - фақат шифокор томонидан белгилаб қўйилганидек
- Ташқи отит учун қулоқ томчилари
- Мум вилкасини ёки бегона жисмни олиб ташлаш
- Йўналтирилган оғриқлар учун тиш ва бўғимларни даволаш
- Ташқи отит пайтида қулоқни сувдан ҳимоя қилиш
- Пахта таёқчаларидан қочиш
