Аденоидлар ва аденоидит: фарқ нима
Аденоидлар кенгайган фарингеал бодомсимон безнинг ўзи, аденоидит эса унинг яллиғланиши. Ўсиш яллиғланишсиз содир бўлади: бола шунчаки бурни билан ёмон нафас олади. Ўткир аденоидитда иситма, кўп миқдорда оқинди, бурун чуқурлиги ва танглай орқасида оғриқ қўшилади. Сурункали аденоидит тўлқинларда пайдо бўлади: деярли доимий бурун бурунлари, мукус дренажидан тунги йўтал, чарчоқ. Кенгайиш даражаси тўқималарнинг назофаренкнинг лüменини қанчалик тўсиб қўйиши билан баҳоланади, аммо даволаниш тўғрисидаги қарор рақамга эмас, балки аломатларга қараб қабул қилинади.
- И даража - лüменнинг тахминан учдан бир қисми блокланади
- ИИ даража - тахминан ярми блокланган
- ИИИ даража - лüмен деярли бутунлай блокланади
- Ўткир аденоидит - иситма ва йирингли оқинди билан
- Сурункали аденоидит - узоқ муддатли бурун оқиши ва тунги йўтал
Семптомлар
Энг кўзга кўринган белги шундаки, боланинг кундузи ва айниқса кечаси оғзидан нафас олади: оғиз бироз очиқ, лаблар қуруқ, уйқу вақтида пауза билан ҳорлама эшитилади. Овоз бурунга айланади, мукусни оқизишдан кеча ёки эрталаб йўтал пайдо бўлади. Эшитиш найчасининг вентиляцияси бузилганлиги сабабли, қулоқлар тез-тез тиқилиб қолади ва отитлар қайталанади ва бола савол бера бошлайди. Кечаси кислороднинг сурункали этишмаслиги эрталабки летаргия, кайфият ва боғда ва мактабда эътибор беришда қийинчиликларни тушунтиради.
- Оғиздан нафас олиш ва оғизни очиш
- Ҳорлама ва безовта уйқу
- бурун овози
- Доимий бурун оқиши ва тунги йўтал
- Тез-тез отитис медиа ва эшитиш қобилиятини йўқотиш
- Эрталаб летаргия ва асабийлашиш
Диагностика
Асосий усул - назофаренкнинг эндоскопияси: нозик эндоскоп аденоидларнинг ўлчамини, йиринг борлигини ва эшитиш найчасининг оғзи тиқилиб қолганлигини тўғридан-тўғри кўриш имконини беради. Жараён тез ва болалар томонидан яхши муҳосаба қилинади. Назофаренкнинг латерал рентгенограммаси оддийроқ муқобил сифатида ишлатилади, лекин у фақат ўлчамини кўрсатади. Қулоқни текшириш ва агар керак бўлса, эшитиш тести талаб қилинади. Агар бурун бурунлари йил давомида бўлса ва аллергиянинг бошқа кўринишлари бўлса, бола аллергистга юборилади.
- Назофаренкнинг эндоскопияси
- Назофаренкснинг латерал проекциядаги рентгенограммаси
- Отоскопия ва тимпанометрия
- Эшитиш қобилиятини йўқотишга шубҳа бўлса, эшитиш тести
- Йил бўйи ринит учун аллергологик текширув
- Ота-оналарга кўра уйқу ва ҳорламани баҳолаш
Консерватив даво
Улар бурунни шўрланган эритмалар ва бурун души билан мунтазам тозалаш билан бошланади: бу шишишни камайтиради ва шилимшиқни ювади. Агар тўқималарда сезиларли ўсиш бўлса, шифокор интраназал гормонал спрейи курсини буюриши мумкин - у маҳаллий даражада ҳаракат қилади ва кўпинча операцияни кечиктириш ёки бекор қилиш имконини беради. Биргаликда аллергик ринит ва синуситни даволаш керак. Антибиотиклар &қуот;профилактика&қуот; курсларида эмас, балки фақат бактериал алевленме учун қўлланилади. Шамоллатиш, ҳавони намлаш ва уйда тамаки тутунининг йўқлиги ҳам муҳимдир.
- Бурунни шўр сув ва душ билан ювиш
- Шифокор томонидан тайинланган интраназал гормонал спрейлар
- Аллергик ринитни даволаш
- Антибиотиклар фақат бактериал алевленме учун
- Хонани намлаш ва вентиляция қилиш
- Уйда чекишни ташлаш
Операция қачон керак?
Аденотомия расмдаги даражага қараб эмас, балки доимий оқибатлар бўлган тақдирда кўриб чиқилади: уйқу пайтида нафас олишни тўхтатиш, уйқу бузилиши билан доимий оғиз орқали нафас олиш, такрорий йирингли отит, эшитиш қобилиятини йўқотадиган ўрта қулоқдаги суюқлик ва даволаш мумкин бўлмаган доимий сурункали аденоидит. Бугунги кунда операция эндоскопик усулда, умумий беҳушлик остида амалга оширилади: шифокор бутун назофаренкни кўради ва тўқималарни бутунлай олиб ташлайди, бу эса қайта ўсиш хавфини камайтиради. Бола одатда худди шу куни ёки эртаси куни уйга қайтади ва деярли дарҳол бурни билан нафас олишни бошлайди.
- Уйқу пайтида нафас олиш тўхтатилади
- Доимий оғиз орқали нафас олиш ва уйқу бузилиши билан ҳорлама
- Такрорий йирингли отит
- Эшитиш қобилиятини йўқотиш билан уч ойдан ортиқ экссудатив отит оммавий ахборот воситалари
- Консерватив давонинг самарасизлиги
- Оғиздан нафас олиш туфайли пайдо бўладиган малоклузия
