Хўппоз қандай ҳосил бўлади?
Танглай бодомсимон бези ёйлар орасидаги бўшлиқда жойлашган бўлиб, бўш тўқималар билан ўралган. Томоқ оғриғи ёки сурункали тонзиллитнинг кучайиши билан чуқур лакуналар ва майда безлардан инфекция бодомсимон капсуласи орқали ушбу тўқималарга киради. Биринчидан, тўқималарнинг шишиши ва пенетрацияси содир бўлади - паратонзиллит босқичи, кейин йирингли бўшлиқ ҳосил бўлади. Хўппоз деярли ҳар доим бир томонлама, кўпинча бодомсимон безнинг устида жойлашган. Бўйиннинг бўшашган тўқималари ишончли тўсиқ яратмайди, шунинг учун йиринг пастга қараб тарқалиши мумкин.
- Антеросупериор хўппоз энг кенг тарқалган вариант ҳисобланади
- Постериор - бодомсимон ва орқа ёй ўртасида
- Пастки ва ташқи - камроқ тарқалган, оғирроқ
- Инфилтрация босқичи йиринглашдан олдин келади
- Бўйин ва медиастин тўқималарига тарқалиши мумкин
Сабаблари ва хавф омиллари
Асосий сабаб - фаренкснинг бактериал инфекцияси, кўпинча стрептококк, кўпинча анаероб флора билан биргаликда. Томоқ оғриғи нотўғри даволанган бўлса, хавф ортади: антибиотиклар курси биринчи яхшиланишда тўхтатилди ёки ҳатто чайишдан қочинг. Сурункали тонзиллитли одамларда бодомсимон безлар доимий инфекция манбасини ўз ичига олади ва хўппоз оғир томоқ оғриғисиз ҳам ривожланиши мумкин. Чекиш, қуруқ ҳаво, диабет ва иммунитетни пасайтирадиган шароитлар алоҳида рол ўйнайди.
- Кечиктирилган ёки даволанмаган томоқ оғриғи
- Сурункали тонзиллит
- Тўхтатилган антибиотик курси
- Чекиш
- Қандли диабет
- Тишлар ва тиш гўшти касалликлари
- Иммунитетнинг пасайиши
Семптомлар
Одатий расм: томоқ оғриғидан бир неча кун ўтгач, томоқдаги оғриқ йўқолмайди, лекин кескин кучаяди ва бир томонлама бўлиб, қулоқ ва пастки жағга тарқалади. Трисмус пайдо бўлади - чайнаш мушакларининг спазми, бу оғизни очишни қийинлаштиради. Овоз бурун ва бўғиқ бўлиб қолади, ютиш шунчалик оғрийдики, оғиздан тупурик оқиб чиқади, бош зарарланган томонга эгилади. Ҳарорат юқори, бўйин лимфа тугунлари катталашган. Текширувда бодомсимон без ва увуланинг соғлом томонга силжиши кўринади.
- Ўткир бир томонлама томоқ оғриғи
- Оғриқ қулоққа тарқалади
- Оғзингизни очишда қийинчилик
- Бурун бўғиқ овоз
- Терининг оқиши ва овқатланишдан бош тортиш
- Юқори иситма ва титроқ
- Бошни мажбурий эгиш
Диагностика
Тажрибали КББ шифокори одатда фақат фаренксни текшириши керак: ассиметрия, бодомсимон бездан юқори бўртиб чиқиши ва увуланинг силжиши ўзлари учун гапиради. Қийинчилик текширувга халақит берадиган трисмус томонидан яратилган. Шиш босқичини ҳосил бўлган хўппоздан ажратиш учун шифокор диагностик понксиённи амалга оширади. Умумий қон тести кучли яллиғланишни тасдиқлайди. Атипик расм бўлса, йирингнинг бўйнига тарқалиши ёки болада хўппоз борлигига шубҳа бўлса, ултратовуш ёки компютер томографияси буюрилади.
- Оториноларинголог томонидан фаренксни текшириш
- Диагностик понксиён
- Умумий қон текшируви
- Антибиотикларга сезувчанликни аниқлаш билан йирингни экиш
- Кўрсаткичларга кўра бўйиннинг ултратовуш ёки компютер томографияси
- Қандли диабетга шубҳа қилинганлар учун қон глюкоза
Даволаш
Даволашнинг асоси хўппозни бўшатишдир. Локал беҳушлик остида шифокор хўппозни очади ва кесманинг четларини ёяди, шундан сўнг оғриқ одатда биринчи соатларда кескин камаяди. Кейинги кунларда бўшлиқ муддатидан олдин ёпилмаслиги учун яна суюлтирилади. Шу билан бирга, антибиотиклар, оғриқ қолдирувчи воситалар, кўп миқдорда илиқ ичимликлар ва чайишлар буюрилади. Агар хўппозлар такрорланса ёки сурункали тонзиллит бўлса, бодомсимон безларни олиб ташлаш мунтазам равишда муҳокама қилинади, баъзан дарҳол амалга оширилади.
- Шифокор томонидан хўппозни очиш ва дренажлаш
- Кейинги кунларда яра қирраларини қайта очиш
- Шифокор томонидан тайинланган антибиотиклар курси
- Оғриқ қолдирувчи воситалар ва чайишлар
- Юмшоқ, илиқ овқат ва кўп суюқлик
- Такрорий хўппозлар учун тонзиллектомия
- Оғир ҳолатларда касалхонага ётқизиш
