Ўт пуфагини олиб ташлашдан кейин қандай ўзгаришлар юз беради?
Ўт пуфаги резервуар бўлиб хизмат қилади: у ўтни сақлайди ва озиқ-овқат истеъмолига жавобан ичакка чиқаради. Уни олиб ташлангандан сўнг, сафро ўн икки бармоқли ичакка доимий равишда ва кичик қисмларга киради. Бу оддий овқатни ҳазм қилиш учун этарли, аммо агар сиз кўп ёғли овқат истеъмол қилсангиз, сафро этарли бўлмаслиги мумкин, шунинг учун биринчи ойларда ахлатнинг оғирлиги ва бўшашмаслиги. Вақт ўтиши билан каналлар мослашади ва кўпчилик одамлар нормал овқатланишга қайтадилар. Агар шикоятлар бир неча ойдан ортиқ давом эца ёки операциядан кейин биринчи марта пайдо бўлса, сиз аниқ сабабни излашингиз керак.
- Сафро доимий равишда ичакка киради, қисмларга эмас
- Бой ёғли овқатларга мумкин бўлган интолеранс
- Тана аста-секин мослашади
- Бир неча ойдан ортиқ шикоятлар текширишни талаб қилади
- Жарроҳликдан кейинги янги аломатлар унинг оқибатлари билан боғлиқ эмас
Шикоятларнинг умумий сабаблари
Биринчи гуруҳ ўт йўлларининг ўзи билан боғлиқ муаммолар: каналда қолган ёки янги ҳосил бўлган тош, цисатрисиал торайиш, кист каналининг узун думи, сафро чиқишини тартибга солувчи сфинктернинг бузилиши. Иккинчи гуруҳга одамда операциядан олдин бўлган, аммо тан олинмаган касалликлар киради: гастрит, ошқозон яраси, рефлюкс касаллиги, сурункали панкреатит, ирритабий ичак синдроми, çöляк касаллиги. Учинчиси - йўғон ичакдаги ортиқча сафро кислоталари, айниқса эрталаб ва овқатдан кейин сувли ахлатни келтириб чиқаради. Операциядан кейинги чандиқлар ҳудудида битишмалар ва чурралар камроқ учрайди.
- Умумий ўт йўлидаги тош
- Канал стриктураси
- Одди сфинктери дисфункцияси
- Гастрит, ошқозон яраси, рефлюкс касаллиги
- Сурункали панкреатит
- Сафро кислоталари билан боғлиқ диарея
- Ирритабий ичак синдроми
- Битишмалар ва операциядан кейинги чурралар
Қандай текшириш керак
Улар шикоятларнинг моҳиятини аниқлаш билан бошланади: улар қачон пайдо бўлган, улар озиқ-овқат билан боғлиқми, сариқлик, ҳарорат, нажаснинг ўзгариши борми. Асосий тестлар орасида жигар функцияси тестлари, ГГТ, гидроксиди фосфатаза, амилаза ва липаз ва умумий қон рўйхати мавжуд. Қорин бўшлиғининг ултратовуш текшируви каналлар, ошқозон ости бези ва жигарнинг ҳолатини баҳолайди. Гастроскопия деярли ҳар доим керак, чунки шикоятларнинг муҳим қисми ошқозон ва ўн икки бармоқли ичак билан боғлиқ. Агар тош ёки торайиш шубҳа қилинган бўлса, магнит-резонанс холангиография ўтказилади. Агар доимий диарея бўлса, унинг сафро кислоталари билан алоқаси ва ошқозон ости безининг ишлаши баҳоланади.
- Жигар тестлари, ГГТ, гидроксиди фосфатаза
- Амилаза ва липаз
- Қорин бўшлиғининг ултратовуш текшируви
- Гастроскопия
- Магнит-резонанс холангиография
- Ошқозон ости бези функциясини баҳолаш
- Ноаниқ расм билан компютер томографияси
Даволаш
Терапия аниқланган сабабга қаратилган. Тош эндоскопик усулда каналдан чиқарилади ва торайиши кенгайтирилади ёки стентланади. Ошқозон касалликлари учун протон помпаси инҳибитöрлери ва Ҳ. пйлори билан даволаш буюрилади. Сафро кислоталари билан боғлиқ диарея учун уларни ичакларда боғлайдиган препаратлар қўлланилади. Сфинктернинг дисфункциясидан келиб чиққан оғриқлар учун антиспазмодиклар қўлланилади ва эндоскопик аралашув тўғрисида қарор қатъий равишда кўрсатмаларга мувофиқ қабул қилинади. Фермент препаратлари ошқозон ости бези этишмовчилигига ёрдам беради. Умумжаҳон даволаш йўқ, шунинг учун танлов ҳар доим индивидуалдир.
- Каналдан тошни эндоскопик олиб ташлаш
- Торайган жойларни кенгайтириш ёки стентлаш
- Протон насос инҳибитöрлери ва Ҳ. пйлори билан даволаш
- Диарея учун сафро кислотаси боғловчилари
- Оғриқ синдроми учун антиспазмодиклар
- Ошқозон ости бези этишмовчилиги учун фермент препаратлари
- Гастроентеролог томонидан кузатув
Озиқланиш ва турмуш тарзи
Жарроҳликдан кейинги дастлабки ойларда кичик қисмларда кунига тўрт-беш марта, жуда ёғли, қизариб пишган ва аччиқ овқатларни, шунингдек, бир вақтнинг ўзида кўп миқдорда озиқ-овқатларни чеклаш учун кичик қисмларда овқатланиш қулайроқдир. Кейин парҳез аста-секин кенгайтирилиб, бағрикенгликка эътибор қаратилади: умр бўйи қаттиқ диета керак эмас ва фақат озуқавий этишмовчиликка олиб келади. Этарли миқдорда тола ва сув, мунтазам овқатланиш, спиртли ичимликлар ва чекишни ташлаш, ўртача жисмоний фаолият ва вазнни назорат қилиш фойдалидир. Агар маълум бир маҳсулот доимий равишда шикоятларга сабаб бўлса, у индивидуал равишда чекланади.
- Биринчи ойларда фраксиёнел овқатланиш
- Мослашув даврида ёғли ва қизариб пишган овқатларни чеклаш
- Рационни босқичма-босқич кенгайтириш
- Этарлича тола ва сув
- Спиртли ичимликлар ва чекишни ташлаш
- Оғирликни назорат қилиш ва ўртача фаолият
- Бир умрлик қаттиқ диета талаб қилинмайди