Яллиғланиш қандай ривожланади
Лимфа тизими интерстициал суюқликни тўплайди ва уни қон оқимига қайтаради ва бир вақтнинг ўзида лимфа тугунлари орқали филтрлайди. Бактериялар, кўпинча стрептококклар ёки стафилококклар терига кирганда, улар лимфа капиллярларига кириб боради. Қон томирларининг деворлари яллиғланади, ўтказувчан бўлади, атрофдаги тўқималар шишади ва қизил рангга айланади - кўринадиган чизиқлар шундай пайдо бўлади. Инфекция минтақавий лимфа тугунларига ўтади, улар катталашади ва оғриқли бўлади. Агар тугуннинг ҳимоя тўсиғи ишламаса, микроблар қонга киради.
- Кириш эшиги - яра, чизиш, ёрилиш
- Кўпинча стрептококклар ва стафилококклар
- Лимфатик томир деворининг яллиғланиши
- Томирлар бўйлаб қизил чизиқлар
- Кенгайган минтақавий лимфа тугунлари
- Инфекциянинг қонга тарқалиш хавфи
Сабаблари ва хавф омиллари
Асосий манба кўпинча кичик, аҳамияциз кўринадиган шикастланишдир: кесиш, парчаланиш, ҳашарот чақиши, ўсган тирноқ, панаритиум. Бармоқлар орасидаги ёриқлар билан оёқларнинг қўзиқорин инфекцияси алоҳида рол ўйнайди - бу пастки экстремиталарнинг қизилча ва лимфангитлари учун классик кириш нуқтаси. Қандли диабет, семизлик, жарроҳлик ёки радиация терапиясидан сўнг оёқларнинг сурункали шишиши, варикоз томирлари ва иммунитети пасайган одамларда хавф юқори.
- Яралар, аşıнмалар, чақишлар, парчаланишлар
- Панаритиум, қайнатиш, хўппоз
- Оёқ қўзиқорини ва интердигитал ёриқлар
- Қандли диабет
- Сурункали лимфостаз ва варикоз томирлари
- Иммунитет танқислиги ҳолатлари ва иммуносупрессантлардан фойдаланиш
Семптомлар
Оддий белги - тор, ёрқин қизил, оғриқли чизиқлар жароҳатдан қўлтиқ ёки касıк соҳасига ўтади. Уларнинг устидаги тери иссиқ ва бироз шишган. Шу билан бирга, умумий симптомлар кучаяди: иситма, титроқ, бош оғриғи, заифлик, баъзан эса кўнгил айниш. Яйилиш йўлидаги лимфа тугунлари катталашади ва оғриқли бўлади. Чуқур лимфангит билан кўринадиган чизиқлар бўлмаслиги мумкин, аммо оёқ-қўл шишади, оғриқли ва таранглашади ва вазият тезда ёмонлашади.
- Ярадан лимфа тугунларига қизил чизиқлар
- Бант ҳудудида оғриқ ва иссиқлик
- Катталашган, оғриқли лимфа тугунлари
- Иситма ва титроқ
- Оёқ-қўлларининг шишиши
- Умумий заифлик ва бош оғриғи
Диагностика
Ташхис одатда текширув вақтида амалга оширилади: шифокор асосий лезённи топади, қизариш даражасини баҳолайди ва унинг динамикасини кузатиш учун унинг чегараларини белгилайди. Қон тести оқ қон ҳужайралари ва С-реактив оқсилнинг кўпайишини кўрсатади. Антибиотикни танлаш учун ярадан маданият олинади. Юмшоқ тўқималарнинг ултратовуш текшируви очилишни талаб қиладиган йиринг тўпланишини аниқлашга ёрдам беради ва веналарни дуплекс сканерлаш тромбофлебитни истисно қилишга ёрдам беради, бу ҳам томир бўйлаб оғриқли қизаришни келтириб чиқаради.
- Шикастланишни текшириш ва қизариш чегараларини белгилаш
- Умумий қон текшируви
- С-реактив оқсил, оғир ҳолатларда прокалситонин
- Яранинг оқиши маданияти
- Юмшоқ тўқималарнинг ултратовуш текшируви
- Тромбофлебитни истисно қилиш учун веналарни икки томонлама сканерлаш
Даволаш ва олдини олиш
Даволашнинг асоси антибиотиклар бўлиб, шифокор томонидан эҳтимолий патоген ва ҳолатнинг оғирлигини ҳисобга олган ҳолда буюрилади. Шу билан бирга, асосий эътибор даволанади ва агар керак бўлса, очилади: бу ҳолда яллиғланиш қайтади. Оёқ-қўллар дам олиш ва баландликни таъминлайди, бу эса шиш ва оғриқни камайтиради. Таъсир қилинган ҳудудни иситиш ёки ишқалаш мумкин эмас - бу инфекциянинг тарқалишига ёрдам беради. Олдини олиш учун ҳатто кичик яраларни даволаш, оёқ қўзиқоринларини даволаш, диабетдаги глюкоза даражасини кузатиш ва шишиш учун терига ғамхўрлик қилиш муҳимдир.
- Шифокор томонидан тайинланган антибактериал терапия
- Даволаш ва агар керак бўлса, асосий лезённи очиш
- Дам олиш ва оёқ-қўлнинг кўтарилган ҳолати
- Иситма учун оғриқ қолдирувчи ва антипиретиклар
- Иситиш ва ишқаланишни тақиқлаш
- Оёқ қўзиқоринини даволаш ва терини парвариш қилиш
- Қандли диабетда қон глюкозасини назорат қилиш