Нима содир бўлади ва у қандай шаклларда келади
Ўсимта шиллиқ қаватнинг ўзгарган ҳужайраларидан бошланади ва аста-секин қизилўнгач деворига ўсиб, унинг бўшлиғини торайтиради ва лимфа тугунларига тарқалади. Скуамоз ҳужайрали карсинома кўпинча юқори ва ўрта учдан бирида, аденокарсинома - пастки учдан бирида, ошқозонга яқинроқ бўлади. Дисплази ва Барреттнинг қизилўнгачлари алоҳида ажралиб туради: бу ҳали саратон эмас, балки мунтазам эндоскопия билан аниқланиши ва кузатилиши мумкин бўлган прекансероз ўзгаришлар. Ўсиш тезлиги ва даволаш усулини танлаш ўсимта турига ва униб чиқиш чуқурлигига боғлиқ.
- Скуамоз ҳужайрали карсинома - қизилўнгачнинг юқори ва ўрта учдан бир қисми
- Аденокарсинома - пастки учинчи, Барретт қизилўнгач билан боғлиқ
- Шиллиқ қават дисплази - бу саратондан олдинги ҳолат
- Мукоза ичидаги эрта саратон - эндоскопик усулда олиб ташланади
- Лимфа тугунларининг иштироки билан маҳаллий ривожланган шакллар
Сабаблари ва хавф омиллари
Асосий ҳисса шиллиқ қаватни доимий равишда бузадиган моддалар ва таъсирлардан иборат. Чекиш ва алкогол биргаликда ҳаракат қилади ва бир-бирини мустаҳкамлайди. Жуда иссиқ чой ичиш одати шиллиқ қаватни ёқиб юборади ва сурункали шикастланиш яллиғланишни ва ҳужайраларни қайта қуришни қўллаб-қувватлайди. Аденокарсинома учун узоқ муддатли гастроезофагиал рефлюкс касаллиги асосий рол ўйнайди: кислота қизилўнгачнинг пастки учдан бир қисми эпителийсини ўзгартиради. Семизлик, ачалазия, кимёвий куйишлар ва рационда сабзавот ва меваларнинг этишмаслиги ҳам хавфни оширади.
- Чекиш ва тамаки чайнаш
- Кучли алкогол
- Жуда иссиқ ичимликлар ва овқатлар
- Гастроезофагиал рефлюкс касаллиги ва Барретт қизилўнгач
- Семизлик
- Ачаласиа сардиа, кимёвий куйишдан кейин чандиқлар
- Ёши 55 дан катта, эркак
Семптомлар
Биринчи ва энг характерли аломат дисфагия - овқатни ўтказишда қийинчилик. Биринчидан, одам қуруқ гўшт ёки нон яхши кетмаслигини таъкидлайди, кейин у овқатни ичиши керак, кейинчалик юмшоқ озиқ-овқат билан, оғир ҳолатларда эса - суюқлик билан қийинчиликлар пайдо бўлади. Шу билан бирга, вазн камаяди ва заифлик пайдо бўлади. Кўкрак қафасидаги оғриқлар, регüржитация, оғиздан ёмон ҳид ва овознинг хириллаши шиш пайдо бўлганда пайдо бўлади. Баъзида биринчи намоён - яширин қон йўқотиш туфайли анемия.
- Ютиш қийинлигини ошириш
- Овқатланаётганда кўкрак қафасидаги оғриқ ёки ноқулайлик
- Овқатни қусиш, сув оқиши
- Кило йўқотиш ва заифлик
- Овознинг хириллаши
- Анемия ва қора рангли ахлат
Диагностика
Асосий усул - биопсия билан юқори овқат ҳазм қилиш трактининг эндоскопияси: шифокор шиллиқ қаватни текширади ва тўқималарнинг бўлакларини олади, шундан патолог якуний ташхис қўяди. Тарқалишни баҳолаш учун контрастли кўкрак қафаси ва қорин бўшлиғининг МССТ, инвазия чуқурлигини ва лимфа тугунларининг ҳолатини аниқлаш учун эндоскопик ултратовуш ва керак бўлганда ПЕТ-КТ буюрилади. Умумий ва биокимёвий қон тестлари расмни тўлдиради. Барий рентгенограммаси камроқ қўлланилади ва эндоскопия ўрнини босмайди.
- Биопсия билан видеоесопҳагогастродуоденоскопия
- Материални гистологик текшириш
- Кўкрак қафаси ва қизилўнгачнинг МССТ контрастли
- Эндоскопик ултратовуш
- Кўрсаткичлар бўйича ПЕТ-СТ
- Умумий қон текшируви
Даволаш ва олдини олиш
Даволаш режаси онколог, жарроҳ ва радиотерапевт иштирокидаги консултация орқали тузилади. Шиллиқ қават ичидаги эрта ўсмалар қизилўнгачни сақлаб, эндоскопик усулда олиб ташланади. Чуқурроқ уруғлантириш учун жарроҳлик аралашувдан олдин ва кейин кўпинча кимётерапия ва радиация терапияси билан биргаликда қўлланилади. Агар радикал даволаш мумкин бўлмаса, овқатланишни тиклаш ва оғриқни йўқотиш учун қизилўнгачни стентлаш ва бошқа чора-тадбирлар амалга оширилади. Олдини олиш чекиш ва спиртли ичимликларни ташлаш, вазнни назорат қилиш, рефлюксни даволаш ва Барретт қизилўнгачини кузатишдан иборат.
- Эрта саратон учун эндоскопик мукоза резекцияси
- Пластик жарроҳлик билан қизилўнгачни жарроҳлик йўли билан олиб ташлаш
- Кимётерапия ва радиация терапияси
- Жиддий торайиш учун стентлаш
- Озиқлантиришни қўллаб-қувватлаш ва оғриқни йўқотиш
- Чекишни ва спиртли ичимликларни ташлаш, рефлюксияни даволаш
