Тўғридан-тўғри ва билвосита билирубин
Таҳлил одатда умумий билирубин ва унинг фракцияларини аниқлайди. Билвосита (эркин) билирубин - бу жигар томонидан қайта ишланганидан олдин қонда айланиб юрадиган шакл. Тўғридан-тўғри (боғланган) - аллақачон жигар томонидан қайта ишланган ва сафро билан ажралиб чиқишга тайёр. Қайси фраксия кўтарилгани муаммонинг қайси босқичида пайдо бўлганлигини айтади. Стандартлар лабораторияга боғлиқ ва шаклда кўрсатилган.
- Билвосита кучайиши - қизил қон ҳужайраларининг парчаланишининг кучайиши ёки жигарда боғланишнинг бузилиши
- Тўғридан-тўғри ортиши - жигар шикастланиши ёки сафро чиқиши бузилиши
- Иккала фраксия ҳам кўтарилади - гепатит, сироз ва бошқа жигар касалликлари
Ўсиш сабаблари
Сабаблари шартли равишда уч гуруҳга бўлинади: жигардан олдин (супраҳепатик), жигарнинг ўзида (жигар) ва жигардан кейин (субҳепатик, ўт йўллари билан боғлиқ).
- Гилберт синдроми билвосита билирубиннинг энгил кўтарилишининг энг кенг тарқалган сабабидир
- Гемолитик анемия, катта гематомалар
- Вирусли гепатит А, Б, С, Э
- Алкоголли жигар касаллиги, ёғли жигар касаллиги, сироз
- Гиёҳванд моддалар билан боғлиқ жигар шикастланиши
- Ўт йўлидаги тош
- Ошқозон ости бези ва ўт йўлларининг ўсмалари
- Янги туғилган чақалоқларнинг физиологик сариқлиги
Семптомлар
Билирубиннинг озгина кўпайиши билан ҳеч қандай аломат бўлмаслиги мумкин - оғиш тасодифан топилади. Муҳим ўсиш билан склеранинг сарғайиши ва кейин тери пайдо бўлади. Сийдик ва нажаснинг ранги сабабни тушунишга ёрдам беради: қоронғу сийдик ва энгил ахлат сафро чиқиши ва жигар шикастланишига хосдир, гемолиз билан сийдик одатда қоронғи, аммо ахлат нормал ёки қуюқроқ бўлади.
- Кўз ва тери оқларининг сарғайиши
- Қоронғи сийдик
- Енгил стул
- Қичишган тери
- Ўнг ҳипокондриюмда заифлик, кўнгил айниши, оғриқ
Қандай текширувлар керак
Биринчи қадам тестни такрорлаш ва бошқа кўрсаткичларни баҳолашдир: жигар ферментлари, гидроксиди фосфатаза, ГГТ, ретикулоцитлар билан тўлиқ қон рўйхати. Жигар ва ўт йўлларининг ултратовуш текшируви талаб қилинади. Кейинчалик, натижаларга қараб, вирусли гепатит белгилари, гемолиз учун тестлар, МР холангиография ёки КТ.
- Билирубин умумий, бевосита, билвосита
- АЛТ, АСТ, ГГТ, гидроксиди фосфатаза, албумин, ИНР
- Тўлиқ қон рўйхати, ретикулоцитлар, ЛДҲ
- ҲБсАг, анти-ҲСВ, ўткир бошланганда - гепатит А ва Э белгилари
- Жигар ва ўт пуфагининг ултратовуш текшируви
- Агар кўрсатилса, МР холангиография ёки КТ
Даволаш
Билирубинни &қуот;умуман&қуот; камайтиришнинг ҳожати йўқ - сабаб даволанади. Гилберт синдроми даволанишни талаб қилмайди. Вирусли гепатит учун антивирал терапия буюрилади, каналдаги тош учун - тошни эндоскопик олиб ташлаш, дори-дармонларни келтириб чиқарадиган зарар учун - препаратни тўхтатиш. Текширувсиз &қуот;жигарни тозалаш&қуот;, гепатопротекторлар ва холеретик препаратлар нафақат фойдасиз, балки каналнинг тиқилиб қолиши ҳам хавфли бўлиши мумкин.
- Сариқлик учун ўз-ўзидан даволаманг
- Сабаб аниқланмагунча спиртли ичимликларни истеъмол қилишни тўхтатинг
- Янги дори-дармонларни ва парҳез қўшимчаларини маслаҳациз қабул қилманг
- Агар сизда гепатит бўлмаган бўлса, Б га қарши эмланг
- Қайта синов муддатига риоя қилинг