Тошлар ва оғриқлар учун бутун қоринни компютер томографияси
Буйрак санчиғи бўлса, қорин бўшлиғи ва тос бўшлиғининг контрастли бўлмаган компютер томографияси биринчи даражали тадқиқотдир: бир неча дақиқада у сийдик йўлларининг исталган қисмида ҳар қандай таркибдаги тошни топади, унинг ҳажми ва зичлигини баҳолайди (ЭСВЛ ёки контактли литотрипсияни танлаш учун), буйракнинг кенгайиши даражасини ва бошқа сабабларни истисно қилади, оғриқ, аппликулит, аъзолар. Қуйидаги клиникалардаги урологлар литотрипси режалаштириш учун ушбу махсус тестдан фойдаланадилар. Агар ўсимтадан шубҳа қилинган бўлса, рентгенолог контраст билан қўшимча текширишни тавсия қилади.
Кўрсаткичлар
- номаълум сабабларга кўра қорин оғриғи, ўткир ҳолатлар (аппендицит, панкреатит, ичак тутилиши, тешилиш);
- жигар, ошқозон ости бези, буйраклар, буйрак усти безлари, ичаклар, бачадон, простата ўсмалари - аниқлаш ва босқичма-босқич;
- қорин бўшлиғининг шикастланиши, органларнинг шикастланиши, ички қон кетиши;
- буйрак ва сийдик йўлларида тошлар (контрастли бўлмаган КТ энг аниқ усул);
- кисталар, хўппозлар, катталашган лимфа тугунлари, асцитлар;
- операциялар ва ўсмаларни даволашдан кейин назорат қилиш.
МССТ нима
Кўп қисмли компютер томографияси қатламли рентгенологик тадқиқот бўлиб, унда детекторлар найчанинг бир айланишида қалинлиги 0,5-1 мм гача бўлган ўнлаб бўлимларни олади ва компютер органнинг уч ўлчовли тасвирини яратади. МССТ 5-15 дақиқада амалга оширилади, суяклар, ўпкалар, тошлар, қон кетишлар, ўсмалар ва томирларни аниқ кўрсатади (контрастли) ва кўпинча МРИ жуда узоқ ёки контрендикатив бўлса, травма ва ўткир ҳолатлар учун танлов усули ҳисобланади.
Тайёрлаш ва контраст
Контрасциз МССТ тайёргарликни талаб қилмайди. Вена ичига контрастли тадқиқотдан олдин, креатинин (буйрак функцияси) ва ёдга аллергия йўқлиги учун тест талаб қилинади; 4-6 соат овқатланмасдан; Метформинни қабул қилганда, шифокорингиз билан танаффус ҳақида келишиб олинг. Контраст (Унигехол) автоматик инжектор ёрдамида бошқарилади; 1-2 дақиқа давомида иссиқлик ҳисси нормалдир. Қорин бўшлиғи ва тос аъзоларини текшириш учун сканердан 30-60 дақиқа олдин ичиладиган оғиз контрасти ишлатилади. Текширув майдонидан металл буюмларни олиб ташланг. Рентгенологнинг хулосаси 1-2 соат ичида якунланади, тасвирлар кино ва дискда чиқарилади.
Радиация таъсири ва хавфсизлик
Замонавий қурилмалар паст дозали протоколлардан фойдаланади; бир тадқиқот учун доза бир неча ойлик табиий фон билан таққосланади ва тегишли равишда тайинланганда хавфли равишда тўпланмайди. МССТ ҳомиладор аёлларга ўтказилмайди (ҳаётий кўрсаткичлар бундан мустасно); болалар учун - минимал доза билан қатъий кўрсатмаларга мувофиқ. Ёд контрасти оғир буйрак этишмовчилиги, ёд аллергияси ва назорациз ҳипертироидизмда контрендикедир. Электрокардиостимулятор ва металл имплантлар МРИдан фарқли равишда контрендикация эмас.
