Нима учун ётоқ яралари пайдо бўлади?
Асосий механизм - тананинг суяк чиқиши ва тўшак ёки стул юзаси орасидаги тўқималарга босими. Томирлар сиқилади, тўқималар кислород олишни тўхтатади ва бир неча соатдан кейин уларнинг ўлими бошланади. Вазият одамни чойшаб устига тортганда ишқаланиш ва бошнинг бошини кўтарганда ва танаси пастга силжиганида тери қатламларининг силжиши билан оғирлашади. Бундан ташқари, тер ва сийдикдан намлик, диетада протеин этишмаслиги, сувсизланиш, анемия, диабет ва одам ноқулайлик ҳис қилмайдиган ҳиссий касалликлар терига зарар этказади.
- Суяк ўсимталарига узоқ муддатли босим
- Чойшаб бўйлаб ҳаракатланаётганда ишқаланиш
- Тўшакнинг бошини кўтаришда тери қатламларининг силжиши
- Инконтинанс ва терлаш билан намлик
- Протеин этишмовчилиги ва сувсизланиш
- Қандли диабет ва ҳиссий бузилиш
Босқичлар
Биринчи босқичда тери бузилмаган, аммо бармоқ билан босилганда ўчмайдиган доимий қизариш пайдо бўлади; қоронғу терида у бошқа соя ва қалинлашув майдонига ўхшаб кўриниши мумкин. Иккинчисида, сирт қатлами шикастланган: қабариқ ёки саёз аşıнма пайдо бўлади. Учинчи босқич - тери ости тўқимасини ўз ичига олган терининг тўлиқ қалинлигида яра. Тўртинчиси - мушаклар, тендонлар ёки суяклар кўринадиган чуқур нуқсон. Алоҳида-алоҳида, зич қорақўтир остида кўрпа-тўшаклар мавжуд бўлиб, уларнинг чуқурлигини олиб ташлашдан олдин баҳолаб бўлмайди.
- 1-босқич: бузилмаган тери билан доимий қизариш
- 2-босқич: Блистер ёки юзаки аşıнма
- 3-босқич: тери ости тўқималарига яра
- 4-босқич: очиқ мушак ва суяк билан нуқсон
- Қўтир остидаги ётоқ яраси: чуқурлиги номаълум
Олдини олиш асосий ҳисобланади
Тананинг ҳолати кун давомида ҳар икки соатда ва кечаси камида ҳар тўрт соатда ўзгартирилади, сакрум ва тўпиқларни тушириш учун ёстиқ ва таянчлар ёрдамида. Тўпиқларингизни тўшакдан бутунлай юқорига кўтариш яхшироқдир. Чойшаб тўғриланиши керак, ажинлар ва майдаланишларсиз. Тери ҳар куни текширилади, айниқса хавфли жойларда, юмшоқ ювиш воситалари билан ювилади ва яхшилаб қуритилади; инконтинанс учун чангни ютиш воситалари ва ҳимоя кремлар қўлланилади. Тўшакка қарши матрас, этарли суюқлик ва этарли протеинли диета муҳим аҳамиятга эга. Қизариб кетган жойларни массаж қилманг.
- Ҳар 2 соатда позицияни ўзгартиринг
- Тўпиқларни ва сакрумни ёстиқлар билан туширинг
- Чойшабни текисланг, ажинлардан қочинг
- Ҳар куни хавфли ҳудудларда терини текширинг
- Тўшакка қарши матрас
- Этарлича протеин, суюқлик ва витаминлар
- Қизарган терини силаманг
Ярани даволаш
Биринчи ва мажбурий шарт - таъсирланган ҳудуддан босимни бутунлай олиб ташлаш, акс ҳолда ҳеч қандай восита ёрдам бермайди. Яра тузли эритма билан тозаланади, ўлик тўқималар олиб ташланади, бунинг учун жарроҳ чуқур тўшакларни даволашни амалга оширади. Кейинчалик, оқинди миқдорига қараб замонавий кийиниш танланади: у нам муҳитни сақлайди ва ярага ёпишмайди. Антибиотиклар ҳамма учун буюрилмайди, фақат инфекциянинг тарқалиш белгилари мавжуд бўлганда. Озиқланишни, камқонлик ва глюкоза даражасини тўғрилашга ишонч ҳосил қилинг ва кийинишни беҳушлик қилинг. Ярага ёрқин яшил, ёд ёки спиртли эритмаларни қўлламанг.
- Ҳудуддаги босимни тўлиқ олиб ташланг
- Тузли эритма билан ювиш
- Жарроҳ томонидан ўлик тўқималарни олиб ташлаш
- Малҳам билан дока ўрнига замонавий бандажлар
- Антибиотиклар фақат инфекция белгилари учун
- Этарлича протеин билан овқатланиш
- Ярага порлоқ яшил, ёд ёки спиртли ичимликларни ишлатманг
Сизга қачон шифокор керак?
Икки ҳафталик тўғри парваришлашдан кейин яра камаймаса, ҳажми катталашиб, ҳидли йирингли оқинди пайдо бўлса, унинг атрофидаги тери қизариб, шишиб, ҳарорат кўтарилса, мутахассиснинг текшируви зарур. Ушбу белгилар юмшоқ тўқималар ва суякларга тарқалиши мумкин бўлган инфекцияни кўрсатади. Учинчи ва тўртинчи босқичларнинг чуқур ётоқлари ҳар доим жарроҳ томонидан бошқарилади: баъзида нуқсонни тери қопқоғи билан ёпиш керак. Ётган беморнинг аҳволининг умумий ёмонлашиши, чалкашлик ва титроқ шошилинч даволаниш учун сабабдир.
- Яра икки ҳафтадан ортиқ даволанмайди
- Йирингли оқинди ва ҳид
- Кенг тарқалган қизариш ва шишиш
- Иситма ва титроқ
- Суяк ёки тендонларнинг таъсири
- Ётган беморда чалкашлик
