Липома нима ва унинг қандай турлари мавжуд?
Липома тери ости тўқимаси каби бир хил ёг ъҳужайраларидан иборат, лекин алоҳида ўсади, капсула билан чегараланади ва лобулларга бўлинади. Одатда у тўғридан-тўғри тери остида жойлашган, аммо мушаклараро ва мушак ичига липомалар, шунингдек, ички органларнинг липомалари топилиши мумкин. Баъзи навлар кўплаб томирларни ўз ичига олади ва оғриқли бўлиши мумкин. Баъзи одамларда бир нечта липомалар пайдо бўлади, баъзида бир нечта оила аъзоларида. Ҳажми бир неча миллиметрдан 10 см гача ёки ундан кўп ўзгаради.
- Тери ости - энг кенг тарқалган
- Мушаклараро ва мушак ичига
- Ангиолипома - оғриқли, қон томирлари билан
- Фибролипома - зичроқ
- Кўп оилавий липоматоз
- Ички органларнинг липомалари
Сабаблари ва хавф омиллари
Нима учун липома пайдо бўлиши тўлиқ номаълум. Генетик ўзгаришлар кўплаб липомаларнинг ҳужайраларида учрайди ва кўп липомалар кўпинча қариндошларда топилади. Юмшоқ тўқималарнинг шикастланишининг роли муҳокама қилинади. Липомалар кўпинча ўрта ёшдаги одамларда аниқланади. Оммабоп эътиқоддан фарқли ўлароқ, вен лой ёки ёмон овқатланиш билан боғлиқ эмас ва вазн йўқотиш унинг ҳажмини камайтирмайди. Спиртли ичимликларни суиистеъмол қилиш кам учрайдиган шакл - бўйин ва элканинг носимметрик липоматози билан боғлиқ.
- Ирсий мойиллик
- Ўрта ёш
- Юмшоқ тўқималарнинг шикастланиши
- Баъзи генетик синдромлар
- Спиртли ичимликларни суиистеъмол қилиш - носимметрик липоматоз билан
Семптомлар
Одатий липома юмшоқ ёки хамирли, юмалоқ шаклли тугун бўлиб, тери остида осонгина ҳаракатланади ва унга қўшилмайди. Унинг устидаги тери нормал рангда, қизаришсиз ва марказда нуқта бор. Оғриқ одатда йўқ, лекин асаб сиқилган, ишқаланиш зонасида жойлашган ёки ангиолипома билан пайдо бўлиши мумкин. Бўйин ва орқадаги катта липомалар кўринадиган косметик нуқсонни келтириб чиқаради ва экстремиталарда улар ҳаракатларга халақит бериши мумкин.
- Тери остидаги юмшоқ, ҳаракатланувчи тугун
- Оғриқсиз
- Секин ўсиш
- Лезён устидаги ўзгармаган тери
- Кийимдаги босим туфайли ноқулайлик
- Нервни сиқиш оғриғи
Диагностика
Жарроҳ ёки дерматолог текширув вақтида шаклланишни баҳолайди. Ташхисни аниқлаштириш учун юмшоқ тўқималарнинг ултратовуш текшируви ўтказилади: тадқиқот тугуннинг тузилишини, ҳажмини, чегараларини ва чуқурлигини кўрсатади ва липомани кист, лимфа тугунлари ёки чуррадан ажратишга ёрдам беради. Агар ўсимта 5 см дан катта бўлса, чуқур жойлашган, тез ўсиб бораётган ёки атипик кўринадиган бўлса, липосаркомани истисно қилиш учун МРИ ва онколог билан маслаҳатлашиш буюрилади. Олиб ташлангандан сўнг тўқима гистологик текширувга юборилади.
- Жарроҳ томонидан текширув
- Юмшоқ тўқималарнинг ултратовуш текшируви
- Катта ёки чуқур ўсмалар учун юмшоқ тўқималарнинг МРИ
- Шубҳали малигните учун биопсия
- Узоқ шаклланишнинг гистологияси
Даволаш
Ўсмайдиган ва сизни безовта қилмайдиган кичик липомалар кузатилиши мумкин. Ўсиш, оғриқ, тўқималарни сиқиш, косметик ноқулайлик, кийимдан шикастланиш ва ташхисга шубҳа қилиш учун олиб ташлаш тавсия этилади. Стандарт усул - локал беҳушлик остида ўсимтани капсула билан бирга олиб ташлаш; катта ва чуқур липомалар шифохонада олиб ташланади. Тўлиқ олиб ташлангандан сўнг, липома камдан-кам ҳолларда асл жойига қайтади. Уйда малҳамлар, компресслар ва инъэкциялар венни ҳал қилмайди.
- Янги таълимни шифокорга кўрсатинг
- Кичкина липома ҳажмини кузатиб боринг
- Ўсиш ёки ноқулайлик бўлса, олиб ташланг
- Венни очишга ёки сиқиб чиқаришга уринманг.
- Олиб ташланган тўқималарни гистологияга юборинг