тиззанинг КТ ёки МРИ
Тизза жароҳати бўлса, СТ ва МРИ турли саволларга жавоб беради: КТ суякларни батафсил кўрсатади - синиш чизиқлари, артикуляр юзанинг депрессияси, остеосинтезнинг тактикасини белгилайдиган бўлакларнинг силжиши; МРИ - мениск, лигаментлар, хафтага ва суяк илиги шиши. Шунинг учун ёриқлар учун КТ (кўпинча операциядан олдин), лигаментлар ва менискларнинг шикастланиши учун МРИ, металл конструкциялар ва МРИга қарши кўрсатмалар учун фақат КТ ўтказилади. Тадқиқот шунингдек, остеокондрал жисмларни, кистларни, ўсмаларни аниқлайди ва оёқ-қўлларининг ўқини баҳолайди.
Кўрсаткичлар
- бўғим ичидаги ёриқлар, мураккаб жой алмашган ёриқлар, бирлашишни баҳолаш;
- суяк ўзгаришларини, кистларни, фемур бошининг некрозини баҳолаш билан артроз;
- эндопростетик ва остеосинтезни режалаштириш, имплантлар мониторинги;
- ўсмалар ва ўсмага ўхшаш суяк лезёнлари;
- бўшашган интраартикуляр жисмлар, ривожланиш аномалиялари, кестириб, дисплази;
- яллиғланиш ўзгаришлари (остеомиелит, артрит), агар МРГ имкони бўлмаса.
МССТ нима
Кўп қисмли компютер томографияси қатламли рентгенологик тадқиқот бўлиб, унда детекторлар найчанинг бир айланишида қалинлиги 0,5-1 мм гача бўлган ўнлаб бўлимларни олади ва компютер органнинг уч ўлчовли тасвирини яратади. МССТ 5-15 дақиқада амалга оширилади, суяклар, ўпкалар, тошлар, қон кетишлар, ўсмалар ва томирларни аниқ кўрсатади (контрастли) ва кўпинча МРИ жуда узоқ ёки контрендикатив бўлса, травма ва ўткир ҳолатлар учун танлов усули ҳисобланади.
Тайёрлаш ва контраст
Контрасциз МССТ тайёргарликни талаб қилмайди. Вена ичига контрастли тадқиқотдан олдин, креатинин (буйрак функцияси) ва ёдга аллергия йўқлиги учун тест талаб қилинади; 4-6 соат овқатланмасдан; Метформинни қабул қилганда, шифокорингиз билан танаффус ҳақида келишиб олинг. Контраст (Унигехол) автоматик инжектор ёрдамида бошқарилади; 1-2 дақиқа давомида иссиқлик ҳисси нормалдир. Қорин бўшлиғи ва тос аъзоларини текшириш учун сканердан 30-60 дақиқа олдин ичиладиган оғиз контрасти ишлатилади. Текширув майдонидан металл буюмларни олиб ташланг. Рентгенологнинг хулосаси 1-2 соат ичида якунланади, тасвирлар кино ва дискда чиқарилади.
Радиация таъсири ва хавфсизлик
Замонавий қурилмалар паст дозали протоколлардан фойдаланади; бир тадқиқот учун доза бир неча ойлик табиий фон билан таққосланади ва тегишли равишда тайинланганда хавфли равишда тўпланмайди. МССТ ҳомиладор аёлларга ўтказилмайди (ҳаётий кўрсаткичлар бундан мустасно); болалар учун - минимал доза билан қатъий кўрсатмаларга мувофиқ. Ёд контрасти оғир буйрак этишмовчилиги, ёд аллергияси ва назорациз ҳипертироидизмда контрендикедир. Электрокардиостимулятор ва металл имплантлар МРИдан фарқли равишда контрендикация эмас.
