Қачон рўйхатдан ўтиш керак
- бола ёшга боғлиқ қобилиятлардан орқада қолади: бошини кўтармайди, ўтирмайди, юрмайди, гапирмайди;
- мушакларнинг оҳангини ошириш ёки камайтириш, ҳаракатларнинг ассиметрияси, оёқ бармоқларида юриш;
- нутқ ривожланишининг кечикиши, бола ўз исмига жавоб бермайди, оддий сўровларни бажармайди;
- тутилишлар, музлаш, сиқилиш, конвулсиялар - шу жумладан ҳарорат фонида;
- тиклар, обсесиф ҳаракатлар, дудуқланиш;
- мактаб ёшидаги болада бош оғриғи, бош айланиши, ҳушидан кетиш;
- уйқу бузилиши, ҳаддан ташқари қўзғалувчанлик, диққатни жамлашда қийинчилик;
- марказий асаб тизимининг перинатал шикастланишининг оқибатлари, эрта туғилиш - мунтазам мониторинг.
Текширув фотосуратдан кўра муҳимроқдир
Боланинг ташхиси кўпинча расм билан эмас, балки текширув ва кўникмалар динамикаси билан амалга оширилади. Нейросонография ва МРИ шифокорнинг ўзига хос саволига жавоб беради, лекин ўз-ўзидан боланинг нима учун гапирмаслигини ёки оёқ бармоқларида юришини тушунтирмайди. Шунинг учун техника ривожланиш тарихини батафсил таҳлил қилиш билан бошланади: боланинг 3, 6, 9 ойларида нима қилиши мумкин, биринчи сўзлар пайдо бўлганда, хатти-ҳаракатлар қандай ўзгарган. Ота-она муддатларни қанчалик аниқ эслаб қолса, жавоб йўли шунчалик қисқа бўлади.
Учрашувдан кейин нима бўлади
Учта сценарий бўлиши мумкин. Биринчиси, норманинг бир вариантидир: шифокор нима учун ташвишнинг ҳаддан ташқари кўп эканлигини тушунтиради ва назорат қилиш вақтини номлайди. Иккинчиси - уй дастури билан кузатиш: гимнастика, режим, машғулотлар, белгиланган вақтда қайта текшириш. Учинчиси - қўшимча текшириш ва даволаш: ҳужумлар пайтида ЭЕГ, заифлик ва ҳиссий бузилишлар учун ЭНМГ, дефектолог, невропсиколог ва машқлар терапияси курсларини жалб қилиш. Иш қанчалик эрта бошланса, ривожланаётган миянинг имкониятлари шунчалик кўп бўлади.
