12.04.2018 · 👁 2,864
Ўткир буйрак этишмовчилиги: нимани билиш керак
Ўткир буйрак этишмовчилиги (АРФ) - тўсатдан ривожланаётган азотемия, сув-туз баланси ва кислота-ишқор балансининг ўзгариши билан тавсифланган ҳолат. Бу ўзгаришлар буйраклардаги қон оқимининг ўткир жиддий шикастланиши, гломеруляр филтрация ва найчали реабсорбциянинг натижасидир. Преренал (преренал), буйрак (буйрак) ва постренал (постренал) АРФ мавжуд. Биринчи турга ўткир буйрак этишмовчилиги киради, бу қон босимининг кескин пасайиши (шок, миокард инфаркти пайтида кардиоген шок), оғир сувсизланиш билан ривожланади. Буйракнинг ўткир буйрак этишмовчилиги токсик таъсирлар (сублимат, қўрғошин, углерод тетраклорид, анилин, бензин, антифриз), токсик-аллергик реакциялар (антибиотиклар, радиоконтрастли воситалар, сулфаниламидлар, питрофуранлар, салицилатлар), ўткир буйрак касалликлари (гломерулонефрит, пломерулонефрит) натижасида юзага келади. Постренал ўткир буйрак этишмовчилиги сийдик йўллари тош, ўсма ёки ўткир сийдик тутилиши (простата аденомаси, сийдик пуфаги ўсмаси ва бошқалар) билан блокланганда ривожланади. Ўткир буйрак этишмовчилигининг тез-тез сабаблари акушерлик патологияси (септик аборт, патологик), узоқ давом этадиган эзилиш синдроми, юрак ва катта томирларнинг касалликлари (миокард инфаркти, аорта аневризмаси).
Ўткир буйрак этишмовчилигининг белгилари ва курси
4 та давр мавжуд: ўткир буйрак этишмовчилигини келтириб чиқарган сабабнинг дастлабки таъсири босқичи, олигоанурик (сийдик миқдорининг кескин камайиши ва унинг тўлиқ йўқлиги), сийдик чиқаришни тиклаш (диурез) ва тикланиш босқичи. Биринчи даврда ҳароратнинг ошиши, титроқ, босимнинг пасайиши, гемоглобин даражасининг пасайиши ва касалхонадан ташқари аборт билан боғлиқ сепсис билан гемолитик сариқлик бўлиши мумкин. Иккинчи давр - диурезнинг кескин камайиши ёки тўлиқ тўхташи - сабабчи омил таъсиридан кейин содир бўлади. Қонда азотли чиқиндилар даражаси ошади, кўнгил айниши ва қусиш пайдо бўлади, кома (онгни йўқотиш) ривожланиши мумкин. Танадаги натрий ва сув ионларининг сақланиши туфайли турли хил шишлар (ўпка, мия) ва асцитлар (қорин бўшлиғида суюқлик тўпланиши) мумкин. 2-3 ҳафта ўтгач, диурез аста-секин тикланади. Бу даврда сийдик миқдори кунига 2 литрдан ошиши мумкин. 3-4 ҳафтадан сўнг қондаги азотли чиқиндилар даражаси пасаяди ва 6-12 ойлик тикланиш даври бошланади.
Ўткир буйрак этишмовчилигини тан олиш - клиник кўриниш, диурезни ўрганиш, қондаги азотли чиқиндилар даражаси, электролитлар даражаси ва қоннинг кислота-баз мувозанати.
Ўткир буйрак этишмовчилигини даволаш. Мажбурий касалхонага ётқизиш. Экстраренал қонни тозалаш усулларидан фойдаланиш мумкин (гемодиализ - "сунъий буйрак", перитонеал диализ, гемосорбсия). Протеинни кескин чеклаш (кунига 15-20 г), кўп миқдорда углеводлар, мева ва сабзавотлар билан диет. Консерватив терапия мумкин: полиглюкин, реополиглюксин, албумин эритмалари, калций глюконат, диуретиклар, натрий бикарбонат эритмаси.
Саволлар бўйича +998 55 055 10 03, +998 55 055 10 03 телефонлари ва Чилонзор, 12-мавзе, кўч. М. Шайхзода, но. 7.
Мақоланинг тиббий эксперти
Рахмонов Ойбек Махаммадмуйдинович
бош шифокор, уролог · клиника «Урологис Сомплех»
Қабулга ёзилиш ва маслаҳат:
+998 55 055 10 03
Қўнғироқ қилиш
Маълумот таништириш характерига эга. Аломатлар бўлса, шифокорга мурожаат қилинг.
Қабулга ёзилиш
Шифокорга мурожаат қилинг
Мақоладаги маълумот умумий характерга эга. Аниқ ташхис ва даволаш режаси учун шифокор кўриги керак — қўнғироқ қилинг, қулай вақтга ёзиб қўямиз.
📞+998 55 055 10 03 Онлайн ёзилиш →Ташкент Тиббиёт маркази Парк
г.Ташкент, Учтепинский р-н, Чилонзор 12 кв., ул. М.Шайхзода, 7
Пн 08:30-20:00
Шунингдек қабул қилади